Tổng thống Mỹ và Iran ký thỏa thuận hòa bình

Tổng thống Mỹ và Iran ký thỏa thuận hòa bình

Mỹ và Iran đã ký điện tử một thỏa thuận tạm thời nhằm gia hạn lệnh ngừng bắn giữa hai nước.

“Tôi đã ký ở Versailles”, ông Trump cho biết khi rời bữa tối với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại cung điện Versailles trong ngày 17/06.

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại sự kiện G7 ngày 17/06

Trước đó cùng ngày, ông Trump tuyên bố Washington sẽ giải phóng các tài sản bị phong tỏa của Iran và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt “ngay khi họ cư xử đúng mực”.

“Chúng tôi đang giữ tiền của họ, đó là tiền của họ”, ông Trump phát biểu bên lề hội nghị thượng đỉnh G7, đồng thời bảo vệ bản ghi nhớ (MoU) mà chính quyền của ông đạt được với Iran nhằm mở cửa trở lại eo biển Hormuz. “Nếu chúng tôi không trả lại số tiền đó, sẽ chẳng ai còn muốn đầu tư vào đồng USD nữa”.

Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cũng xác nhận trên mạng xã hội X rằng Mỹ và Iran đã ký thỏa thuận.

“Theo bản ghi nhớ Islamabad, thỏa thuận có hiệu lực ngay lập tức. Bước đầu tiên là Iran sẽ mở lại eo biển Hormuz ngay lập tức, còn Mỹ sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân đối với Iran”, ông Sharif cho biết.

Ông cũng tiết lộ Pakistan và Qatar sẽ đồng tổ chức lễ ký chính thức tại Thụy Sĩ vào ngày 19/06.

Eo biển Hormuz mở cửa trở lại, giá dầu tiếp tục hạ nhiệt

Eo biển Hormuz – tuyến vận tải chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu – gần như bị đóng cửa kể từ khi Mỹ và Israel triển khai chiến dịch quân sự nhằm vào Iran hồi tháng 2, gây ra cú sốc năng lượng lớn trên toàn cầu.

Sau thông tin về thỏa thuận, giá dầu Brent trong phiên giao dịch châu Á giảm thêm 1.2%, xuống còn 78.62 USD/thùng.

Theo các điều khoản được phía Mỹ công bố, Washington sẽ dần dỡ bỏ toàn bộ các biện pháp trừng phạt nhằm vào Iran, bao gồm cả các nghị quyết liên quan của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, nếu hai bên đạt được một thỏa thuận cuối cùng về chương trình hạt nhân.

“Chúng tôi có những biện pháp trừng phạt đủ sức ngăn họ tái thiết nếu cần thiết”, ông Trump nói. “Nếu không có thỏa thuận, 91 triệu người dân Iran sẽ phải sống trong nghèo đói”.

Ông cũng cho biết sẽ cho phép Iran duy trì một phần kho tên lửa đạn đạo. “Họ vẫn cần có một số tên lửa vì các nước khác cũng có”, ông nói.

Mỹ cho phép Iran xuất khẩu dầu trở lại

Theo các điều khoản đã được Financial Times tiết lộ trước đó, Mỹ sẽ cấp quyền miễn trừ để Iran xuất khẩu dầu trong thời gian gia hạn ngừng bắn thêm 60 ngày kể từ ngày 08/04.

Iran sẽ từng bước mở lại eo biển Hormuz, trong khi Mỹ dỡ bỏ phong tỏa các cảng biển của nước này.

Tuy nhiên, việc giải phóng hoàn toàn tài sản bị đóng băng và dỡ bỏ toàn diện các lệnh trừng phạt sẽ phụ thuộc vào tiến triển của các cuộc đàm phán hạt nhân. Thời hạn 60 ngày cũng có thể được gia hạn nếu cần thiết.

Về vấn đề hạt nhân, bản ghi nhớ cho biết hai bên sẽ tìm kiếm một cơ chế được cả hai cùng chấp nhận để xử lý lượng uranium làm giàu của Iran.

Hiện Tehran đang sở hữu hơn 9,000 kg uranium làm giàu, trong đó có khoảng 440 kg đạt mức tinh khiết gần ngưỡng chế tạo vũ khí hạt nhân.

Theo thỏa thuận, Iran sẽ phải pha loãng lượng uranium này dưới sự giám sát của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA).

“Mức tối thiểu là họ phải phá hủy kho uranium làm giàu hiện tại và đây là cách thực hiện”, một quan chức cấp cao của Mỹ cho biết.

Quỹ tái thiết 300 tỷ USD

Bản ghi nhớ cũng đề xuất thành lập một quỹ trị giá 300 tỷ USD nhằm hỗ trợ quá trình tái thiết và phát triển kinh tế của Iran, với sự tham gia của Mỹ và các đối tác khu vực.

Tuy nhiên, ông Trump sau đó đã hạ thấp vai trò của Washington trong sáng kiến này và khẳng định Mỹ sẽ không trực tiếp đầu tư vào quỹ.

Một nguồn tin am hiểu quá trình đàm phán cho biết quỹ này chủ yếu được thiết kế để hỗ trợ các doanh nghiệp muốn đầu tư vào Iran nếu một thỏa thuận cuối cùng được ký kết.

Ngoài ra, Mỹ cũng cam kết sẽ rút các lực lượng quân sự khỏi khu vực lân cận Iran trong vòng 30 ngày sau khi đạt được thỏa thuận cuối cùng.

Một quan chức Mỹ khác cho biết sau khi hoàn tất các cuộc đàm phán hạt nhân, hai bên sẽ tiếp tục thảo luận về ổn định khu vực và vấn đề hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm của Iran.

“Tổng thống Trump sẽ không ngần ngại sử dụng mọi công cụ trong tay nếu các bên không thể đạt được một thỏa thuận thực sự tốt”, quan chức này nhấn mạnh.

Ông cũng cho biết cuộc gặp dự kiến diễn ra tại Thụy Sĩ cuối tuần này sẽ đóng vai trò then chốt trong việc quyết định liệu các bên có thể tiến tới giai đoạn đàm phán tiếp theo hay không.

Vương Đông

FILI

– 09:08 18/06/2026