Quy hoạch tổ hợp ga Ngọc Hồi, đầu mối đường sắt phía Nam Hà Nội

Cục Đường sắt Việt Nam cho biết, để làm cơ sở đầu tư xây dựng, UBND thành phố Hà Nội đang tổ chức nghiên cứu lập quy hoạch chi tiết Tổ hợp ga Ngọc Hồi.

Theo Cục Đường sắt Việt Nam, việc lập quy hoạch chi tiết Tổ hợp ga Ngọc Hồi là cần thiết, trong bối cảnh Hà Nội đang triển khai nhiều dự án liên quan tại khu vực này, gồm tuyến cải dịch đường sắt Hà Nội – thành phố Hồ Chí Minh đoạn Phú Xuyên – Ngọc Hồi, tuyến đường sắt quốc gia vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi – Kim Sơn, đường sắt đô thị số 1 và Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội. Quy hoạch sẽ là cơ sở triển khai các dự án, đồng thời bảo đảm đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và kết nối giữa các công trình.

Theo phương án đang được nghiên cứu, Tổ hợp ga Ngọc Hồi sẽ là đầu mối hành khách phía Nam, phục vụ đường sắt quốc gia với cả khổ 1.435mm và 1.000mm, đường sắt tốc độ cao và 5 tuyến đường sắt đô thị gồm các tuyến 1, 3, 6, 12 và 13.

Tổ hợp dự kiến có các khu chức năng như ga, depot đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị; khu chỉnh bị đầu máy, tàu khách; xí nghiệp toa xe khách khổ 1.435mm và 1.000mm; Trung tâm điều hành vận tải cùng các công trình liên quan. Trong tổng diện tích khoảng 260ha, khu chức năng đường sắt quốc gia chiếm khoảng 208ha, ga và depot đường sắt đô thị khoảng 51,5ha.

Do tính chất đặc biệt phức tạp, khu vực này từng được tư vấn Nhật Bản nghiên cứu quy hoạch chi tiết từ năm 2014 và tư vấn Pháp nghiên cứu thiết kế ý tưởng. Cục Đường sắt Việt Nam cũng cho biết đã tham khảo kinh nghiệm của Viện 4 đường sắt Trung Quốc để cập nhật phương án vào điều chỉnh quy hoạch mạng lưới đường sắt và quy hoạch các tuyến, ga đường sắt khu vực đầu mối Hà Nội.

Một yêu cầu quan trọng là không làm gián đoạn vận tải đường sắt khổ 1.000mm giữa phía Bắc và phía Nam sông Hồng, cho đến khi các tuyến đường sắt vành đai phía Đông và Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng hoàn thành, đưa vào khai thác. Theo quy hoạch, cần duy trì tuyến khổ 1.000mm kết nối Tổ hợp ga Ngọc Hồi với tuyến Bắc Hồng – Văn Điển hiện hữu, dài khoảng 3km.

Quy hoạch chi tiết vì vậy phải xác định rõ mặt bằng, quy mô các khu ga, khu chỉnh bị, xí nghiệp toa xe, Trung tâm điều hành vận tải; đồng thời tính toán hệ thống đường nội bộ, bãi đỗ xe và các điểm trung chuyển giữa đường sắt với đường bộ.

Cùng với đó, quảng trường ga, công viên cây xanh, hồ nước cũng cần được nghiên cứu phù hợp quy mô một tổ hợp ga đường sắt lớn. Các dự báo nhu cầu vận tải, phương án tổ chức khai thác, tiêu chuẩn kỹ thuật, công nghệ và phương án giao cắt giữa đường sắt với đường bộ cũng phải được cập nhật, làm cơ sở đầu tư xây dựng và bảo đảm kết nối thống nhất giữa các loại hình vận tải.