[Longform] Tổng Giám đốc Huỳnh Tuần Khánh: QLQ KIM Việt Nam tạo khác biệt từ việc hiểu từng doanh nghiệp

– Từ vị trí người quản lý quỹ, ông cần biết thêm điều gì ngoài những con số doanh nghiệp công bố?

– Ông Huỳnh Tuần Khánh: Trước hết là chất lượng của những con số. Doanh thu hay lợi nhuận tăng mới cho thấy kết quả đã xảy ra. Người trực tiếp quản lý vốn cần hiểu phần nào đến từ hoạt động cốt lõi, phần nào do yếu tố bất thường và mức tăng ấy có thể duy trì trong bao lâu.

Với kế hoạch phía trước, chúng tôi quan tâm đến các giả định cụ thể về sản lượng, giá bán, chi phí và những rủi ro có thể làm kết quả đi chệch dự kiến. Một mục tiêu tăng trưởng chỉ có ý nghĩa khi người nghe hiểu được cơ sở hình thành.

Còn thông tin khác quan trọng không kém là góc nhìn của ban lãnh đạo về ngành, khách hàng và môi trường cạnh tranh. Chính sự am hiểu thực tế cùng cách doanh nghiệp chuẩn bị cho những thay đổi trên thị trường giúp nhà đầu tư đánh giá đầy đủ hơn triển vọng của khoản đầu tư.

– Khi AI tham gia ngày càng sâu, phần việc nào vẫn cần đến phán đoán của con người?

– AI được đưa vào phân tích, quản trị rủi ro, vận hành và phát triển kinh doanh. AI làm tốt những việc đòi hỏi xử lý lượng dữ liệu lớn và lặp đi lặp lại. Công cụ có thể thu thập thông tin, đọc và tóm tắt báo cáo, so sánh doanh nghiệp, sàng lọc cổ phiếu, xây dựng mô hình tài chính sơ bộ hay phát hiện biến động bất thường. Nhờ vậy, chuyên viên phân tích có thêm thời gian cho những vấn đề cần đào sâu.

Nhưng đánh giá chất lượng ban lãnh đạo, văn hóa doanh nghiệp hay động cơ của các bên liên quan vẫn cần sự quan sát của con người. Kinh nghiệm và tư duy phản biện cũng rất quan trọng khi phải đặt dữ liệu vào bối cảnh riêng của từng ngành, nhất là trong những tình huống còn nhiều bất định.

Nói một cách ngắn gọn, AI có thể giúp chúng ta tìm câu trả lời nhanh hơn, nhưng con người vẫn phải xác định câu hỏi đúng và chịu trách nhiệm về kết luận cuối cùng.

– AI đã có thể đọc và tóm tắt báo cáo. Vậy người làm IR còn phải làm gì?

– IR cần chuyển từ cung cấp thông tin sang tạo dựng niềm tin và tăng tính tương tác. Khi dữ liệu có thể được tổng hợp rất nhanh, điều nhà đầu tư cần ở doanh nghiệp là cơ hội trao đổi trực tiếp và những thông tin có đủ bối cảnh để hiểu đúng thực tế.

Người làm IR phải nắm được hoạt động kinh doanh, cách ban lãnh đạo nhìn nhận rủi ro và phương án ứng phó khi tình hình thay đổi; từ đó, họ mới có thể truyền đạt những nội dung liên quan trực tiếp đến quyết định đầu tư, thay vì chỉ nhắc lại tài liệu đã công bố.

Sự kết nối này đi theo hai chiều. IR giúp thị trường hiểu doanh nghiệp, đưa những băn khoăn thực chất của nhà đầu tư trở lại với ban lãnh đạo. Khi hai phía cùng hiểu điều bên kia đang quan tâm, chất lượng đối thoại sẽ khác.

– Từng đối mặt với tình trạng mạo danh thương hiệu, KIM Việt Nam nhìn nhận việc bảo vệ nhà đầu tư trước thông tin giả ra sao?

– Trước hết, phải có nơi để kiểm chứng. Doanh nghiệp cần cập nhật thường xuyên cho website IR; công khai đầu mối liên hệ, danh sách các kênh truyền thông chính thức và kho lưu trữ những tài liệu, công bố, phát biểu quan trọng.

Việc theo dõi thông tin trên môi trường số cần đi cùng quy trình phản ứng theo từng mức độ rủi ro. Khi nội dung giả có thể ảnh hưởng đến giá chứng khoán, uy tín hoặc quyền lợi nhà đầu tư, việc phản hồi phải nhanh chóng, rõ ràng và thống nhất giữa các kênh. Chữ ký số, mã xác thực hoặc đường dẫn kiểm chứng có thể hỗ trợ nhận diện những tài liệu quan trọng.

Điểm tựa ấy cần được xây dựng từ trước. Khi khủng hoảng xảy ra, nhà đầu tư thường tin vào doanh nghiệp đã có lịch sử công bố minh bạch và nhất quán.

Ở góc độ quỹ, chúng tôi luôn đối chiếu thông tin qua ít nhất 2 nguồn chính thức trước khi hành động. Đây cũng là thói quen tôi cho rằng nhà đầu tư cá nhân nên duy trì.

– Theo ông, điều gì phân biệt doanh nghiệp công bố đúng quy định với doanh nghiệp thực sự làm IR tốt?

– Khác biệt nằm ở chất lượng mối quan hệ giữa doanh nghiệp và thị trường. Công bố đúng tài liệu, đúng nội dung, đúng thời hạn là yêu cầu cơ bản. IR tốt cần tiến xa hơn: thông tin dễ tiếp cận, có thể so sánh và nhất quán giữa báo cáo, các cuộc gặp với nhà đầu tư và hành động thực tế.

Doanh nghiệp cần giải thích cả kết quả tích cực lẫn những giai đoạn chưa thuận lợi, phản hồi các vấn đề quan trọng đối với quyết định đầu tư. Qua thời gian, sự thẳng thắn và chiều sâu của đối thoại sẽ cho nhà đầu tư thấy mức độ đáng tin cậy của ban lãnh đạo.

Vì thế, tôi cho rằng, AI có thể hỗ trợ doanh nghiệp giao tiếp hiệu quả hơn, nhưng không thể thay thế sự chân thành và trách nhiệm trong giao tiếp với cổ đông.

– Sau 20 năm hoạt động tại Việt Nam, KIM đang tập trung vào những hướng phát triển nào?

– Chúng tôi đi theo 2 hướng song song. Với thị trường trong nước, KIM Việt Nam mở rộng lựa chọn từ ETF, quỹ mở cổ phiếu, quỹ trái phiếu đến chương trình đầu tư định kỳ, quản lý danh mục và các giải pháp phù hợp với từng nhóm khách hàng. Mạng lưới phân phối mở rộng để nhà đầu tư tiếp cận các sản phẩm này thuận tiện hơn.

Ở thị trường quốc tế, mục tiêu là phát triển những sản phẩm và cấu trúc đầu tư giúp dòng vốn nước ngoài tiếp cận Việt Nam minh bạch, hiệu quả và phù hợp với quy định tại nơi nhà đầu tư hoạt động.

Hiện diện tại Việt Nam từ năm 2006, KIM đã quản lý vốn cho các nhà đầu tư Hàn Quốc, Nhật Bản và châu Âu; theo dõi thị trường trong nước qua nhiều chu kỳ. Đó là cơ sở để chúng tôi tiếp tục mở rộng cả hai nhóm khách hàng.

– Người Việt vẫn quen tự mua bán cổ phiếu. Điều gì có thể khiến họ cân nhắc đầu tư qua quỹ?

– Sự thay đổi thường đến cùng quá trình trưởng thành của thị trường. Tại Hàn Quốc, công ty chứng khoán là nơi tiếp cận đầu tiên của những người quan tâm đến cổ phiếu, trái phiếu và các sản phẩm đầu tư; gần 70% hoạt động phân phối quỹ đi qua kênh này.

Khi có thêm lựa chọn, nhà đầu tư có thể tự giao dịch hoặc dành một phần tài sản cho các sản phẩm được quản lý chuyên nghiệp. 2 hình thức đó hoàn toàn có thể tồn tại song song. Vai trò của công ty chứng khoán khi đó rộng hơn phạm vi thực hiện giao dịch. Họ có thể kết nối khách hàng với nhiều giải pháp quản lý tài sản.

Tại Việt Nam, trở ngại lớn vẫn là thói quen tự đầu tư, kỳ vọng lợi nhuận ngắn hạn và mức độ hiểu biết, tin tưởng đối với quỹ còn hạn chế. Muốn tiếp cận được nhiều người hơn, sản phẩm phải đơn giản, minh bạch, dễ tham gia. Công ty quản lý quỹ và đơn vị phân phối cần giúp nhà đầu tư hiểu rõ hơn về tích lũy và phân bổ tài sản dài hạn.

– Ngày càng có nhiều sản phẩm đầu tư. QLQ KIM Việt Nam muốn tạo khác biệt từ đâu?

– Từ việc hiểu từng doanh nghiệp.

Với công ty quản lý quỹ, lợi thế dài hạn đến từ chất lượng nghiên cứu, kỷ luật đầu tư, khả năng quản trị rủi ro và mức độ thấu hiểu khách hàng. Chúng tôi theo đuổi phương pháp bottom-up, tức đi từ việc phân tích từng doanh nghiệp, gặp gỡ ban lãnh đạo, tìm hiểu hoạt động kinh doanh và nhu cầu vốn trước khi đánh giá năng lực quản trị, triển vọng dài hạn và giá trị nội tại.

Kinh nghiệm từ Hàn Quốc giúp chúng tôi tham khảo những sản phẩm, mô hình đã được kiểm chứng tại một thị trường từng trải qua giai đoạn phát triển có nhiều điểm tương đồng với Việt Nam. Điều quan trọng là chọn lọc và điều chỉnh để phù hợp với nhu cầu nhà đầu tư nội địa.

– Các cuộc gặp gần đây với nhà đầu tư nước ngoài cho thấy tín hiệu gì về thị trường Việt Nam?

– Sự quan tâm đang ấm dần trở lại. Trong tháng 8, chúng tôi làm việc với các công ty quản lý quỹ Thái Lan như SCB AM, K-Asset và một số quỹ đầu tư tại Mỹ. Một hội thảo về thị trường chứng khoán Việt Nam ở Bangkok thu hút hơn 150 nhà đầu tư tổ chức Thái Lan tham dự.

Triển vọng tăng trưởng kinh tế, vai trò trong chuỗi cung ứng và sự phát triển của thị trường vốn là những lý do Việt Nam tiếp tục được chú ý.

KIM Việt Nam cũng hợp tác với KASIKORN Securities để đưa các sản phẩm dựa trên ETF Việt Nam đến nhà đầu tư Thái Lan. Đây là cách giúp họ tiếp cận thị trường thông qua những lựa chọn thuận tiện, minh bạch và phù hợp với quy định tại nước sở tại.

Dĩ nhiên, sự quan tâm mới là tín hiệu. Để trở thành dòng vốn thực sự, nhà đầu tư cần đánh giá triển vọng tăng trưởng, định giá, thanh khoản, tỷ giá, giới hạn sở hữu và khả năng chuyển vốn. Tính ổn định của chính sách cùng mức độ minh bạch của doanh nghiệp ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định phân bổ.

Trong các cuộc trao đổi, nhiều nhà đầu tư đặc biệt quan tâm đến nguồn lực để thực hiện những kế hoạch phát triển của Chính phủ và khả năng duy trì tăng trưởng bền vững. Sức hấp dẫn của thị trường sẽ được chuyển thành quyết định đầu tư khi các vấn đề đó được giải thích rõ, đi cùng những sản phẩm phù hợp.