[Longform] CEO LPS Hoàng Việt Anh: Doanh nghiệp đặt IR ở tầm chiến lược sẽ được định giá khác

TẬP SAN IR AWARDS 2026: QUẢN TRỊ NIỀM TIN – KIẾN TẠO GIÁ TRỊ

CEO LPS Hoàng Việt Anh: Doanh nghiệp đặt IR ở tầm chiến lược sẽ được định giá khác

Hoạt động Quan hệ nhà đầu tư (IR) đang đứng trước cuộc chuyển đổi lớn khi thị trường vốn Việt Nam bước vào giai đoạn nâng chuẩn. Trong 2-3 năm tới, khoảng cách giữa doanh nghiệp đặt IR ở tầm chiến lược và doanh nghiệp vẫn xem đây là chức năng phụ trợ sẽ ngày càng rõ nét.

Cùng nhìn vào câu chuyện này qua góc nhìn của ông Hoàng Việt Anh – Tổng Giám đốc CTCP Chứng khoán LPS.

Thưa ông, khi thị trường vốn Việt Nam ngày càng tiệm cận các chuẩn mực quốc tế, kỳ vọng của nhà đầu tư đối với doanh nghiệp cũng thay đổi, điều này đặt ra yêu cầu thay đổi gì đối với hoạt động IR?

Ông Hoàng Việt Anh: Tiến trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam đặt ra một số yêu cầu cụ thể về minh bạch thông tin, tần suất công bố và khả năng tiếp cận dữ liệu của nhà đầu tư nước ngoài. Trong đó, có những tiêu chí liên quan đến công bố thông tin bằng tiếng Anh và cơ chế đối thoại thường xuyên với nhà đầu tư tổ chức. Đây cũng chính là định hướng phát triển dài hạn mà thị trường chứng khoán Việt Nam đang hướng tới: Công khai, minh bạch và tiệm cận các chuẩn mực quốc tế.

Với hoạt động IR, điều này đồng nghĩa với việc chuyển dần từ công bố thông tin mang tính tuân thủ sang tiếp cận chủ động hơn. Doanh nghiệp cần xây dựng lịch trình tiếp xúc nhà đầu tư định kỳ, chuẩn hóa tài liệu song ngữ theo tiêu chuẩn quốc tế và bố trí đội ngũ IR có khả năng giải trình cả số liệu tài chính lẫn định hướng chiến lược dài hạn.

Trên thực tế, lộ trình công bố thông tin song ngữ đã được quy định theo từng giai đoạn từ năm 2025 đến 2028 tùy quy mô doanh nghiệp. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đang chủ động thúc đẩy và giám sát việc thực hiện các quy định, qua đó đảm bảo doanh nghiệp tuân thủ đầy đủ các yêu cầu về công bố thông tin và tạo nền tảng cho tiến trình nâng hạng.

Điều đáng ghi nhận nữa là nhiều doanh nghiệp niêm yết Việt Nam hiện đã có tầm nhìn chiến lược rõ ràng hơn trong hoạt động IR, chủ động chia sẻ chiến lược kinh doanh dài hạn với các nhà đầu tư nước ngoài, các quỹ ngoại, thay vì chỉ dừng ở việc công bố số liệu định kỳ.

Đây là quá trình đòi hỏi thời gian và nguồn lực, nhưng cần thiết để doanh nghiệp niêm yết Việt Nam từng bước chuẩn hóa hoạt động theo tiêu chuẩn quốc tế. Qua đó, doanh nghiệp có thể tiếp cận tốt hơn dòng vốn từ các quỹ đầu tư quốc tế khi thị trường được nâng hạng.

Từ góc nhìn đó, IR cần làm gì để chuyển từ việc đáp ứng kỳ vọng của nhà đầu tư sang chủ động xây dựng và dẫn dắt kỳ vọng một cách bền vững?

– Nhà đầu tư, đặc biệt là tổ chức, hiện không chỉ quan tâm đến kết quả kinh doanh theo từng quý. Họ còn đánh giá chất lượng quản trị, tính nhất quán trong thực thi chiến lược và khả năng doanh nghiệp ứng phó với biến động của thị trường.

Vì vậy, vai trò của IR cần thiết lập được kênh đối thoại hai chiều, ghi nhận phản hồi của nhà đầu tư để điều chỉnh cách thức truyền thông cho phù hợp với từng giai đoạn.

Hoạt động IR muốn tạo được tác động bền vững đến thị trường cần đặt trọng tâm vào sự nhất quán giữa thông điệp truyền tải và kết quả thực tế qua nhiều kỳ, thay vì tạo ra những kỳ vọng vượt quá khả năng thực thi của doanh nghiệp.

Một vấn đề được nhà đầu tư đặc biệt quan tâm là câu chuyện định giá. Theo ông, IR có thể làm gì để thị trường hiểu đúng hơn về giá trị và triển vọng của doanh nghiệp?

– Khoảng cách giữa giá trị nội tại và giá trị thị trường của doanh nghiệp phần lớn xuất phát từ tình trạng bất cân xứng thông tin, khi nhà đầu tư chưa có đủ dữ liệu hoặc bối cảnh cần thiết để đánh giá đúng năng lực và triển vọng của doanh nghiệp.

IR có thể góp phần thu hẹp khoảng cách này bằng cách cung cấp đầy đủ hơn thông tin về mô hình kinh doanh, các giả định trong kế hoạch tài chính và tiến độ triển khai chiến lược. Doanh nghiệp cần giúp nhà đầu tư hiểu được bối cảnh và cơ sở phía sau các con số.

Tuy nhiên, việc thị giá phản ánh đúng giá trị không chỉ phụ thuộc vào công tác IR mà còn phụ thuộc vào chất lượng quản trị và kết quả kinh doanh thực tế của doanh nghiệp, IR là cầu nối giúp thị trường tiếp cận đầy đủ thông tin để tự đưa ra đánh giá.

Từ câu chuyện định giá, có thể thấy khả năng truyền tải đúng giá trị doanh nghiệp cũng gắn với khả năng tiếp cận dòng vốn. Theo ông, doanh nghiệp cần làm gì để trở nên hấp dẫn hơn trong mắt nhà đầu tư nước ngoài? IR đóng vai trò gì trong quá trình này?

– Nhà đầu tư nước ngoài thường xem xét đồng thời nhiều yếu tố khi đánh giá doanh nghiệp niêm yết như cơ cấu quản trị và tỷ lệ sở hữu nước ngoài còn lại, tính thanh khoản của cổ phiếu, định hướng sử dụng vốn cùng chính sách cổ tức rõ ràng, và mức độ tương thích của báo cáo tài chính với các chuẩn mực quốc tế.

Doanh nghiệp có chiến lược vốn được trình bày mạch lạc, bao gồm kế hoạch huy động, mục đích sử dụng và các mốc đánh giá hiệu quả, thường tạo được niềm tin tốt hơn so với doanh nghiệp chỉ công bố kết quả kinh doanh mà không gắn với định hướng dài hạn. Trong bức tranh đó, IR đóng vai trò kết nối chiến lược vốn của doanh nghiệp với yêu cầu thẩm định của nhà đầu tư nước ngoài.

Chứng khoán LPS là doanh nghiệp mới niêm yết. Theo ông, việc hiện diện trên thị trường chứng khoán tạo ra những kỳ vọng mới nào từ cổ đông và nhà đầu tư? Công ty đang ưu tiên điều gì để xây dựng niềm tin trong giai đoạn đầu này?

– Khi doanh nghiệp niêm yết, kỳ vọng của cổ đông và nhà đầu tư thường thay đổi về bản chất so với giai đoạn trước đó.

Nếu trước đây nhà đầu tư chủ yếu đánh giá doanh nghiệp qua tăng trưởng doanh thu, lợi nhuận hay quy mô vốn, thì sau khi niêm yết, kỳ vọng thay đổi. Họ quan tâm nhiều hơn đến tính minh bạch trong công bố thông tin, chất lượng quản trị và khả năng doanh nghiệp thực hiện đúng những gì đã cam kết. Đây là sự thay đổi kỳ vọng tự nhiên, và LPS đã xác định rõ điều đó ngay từ giai đoạn chuẩn bị niêm yết.

Với doanh nghiệp mới niêm yết như LPS, tôi cho rằng ưu tiên trong giai đoạn đầu không nằm ở việc chứng minh bằng những con số tăng trưởng ấn tượng, mà ở việc xây dựng được sự nhất quán giữa những gì công bố tại thời điểm IPO và kết quả thực hiện sau đó, giữa định hướng chiến lược dài hạn và các quyết định kinh doanh cụ thể trong từng quý.

Cũng vì lý do đó, LPS đã chủ động thực hiện xếp hạng tín nhiệm độc lập từ giai đoạn chuẩn bị niêm yết, dù đây không phải yêu cầu bắt buộc ở thời điểm đó. Chúng tôi coi đây là cách để thị trường có thêm cơ sở đánh giá khách quan, bên cạnh những gì doanh nghiệp tự công bố.

Niềm tin với doanh nghiệp mới niêm yết thường được hình thành qua vài kỳ báo cáo đầu tiên, chứ không phải ngay tại thời điểm chào sàn. Vì vậy, đây là giai đoạn LPS ưu tiên chuẩn hóa hệ thống công bố thông tin và duy trì đối thoại thường xuyên với cổ đông, thay vì chỉ công bố theo yêu cầu tối thiểu.

Một lợi thế của LPS là mạng lưới đối tác và các mối quan hệ trên thị trường tài chính. Theo ông, IR nên kể câu chuyện này như thế nào để nhà đầu tư nhìn thấy giá trị thực chất, thay vì chỉ dừng ở những cái tên hay mối quan hệ?

– LPS có nhiều lợi thế nhờ uy tín và mối quan hệ vững chắc trong thị trường tài chính. LPS hiện thiết lập quan hệ tín dụng với hơn 40 ngân hàng và định chế tài chính, với tổng hạn mức được cấp trên 35 ngàn tỷ đồng. Đây là nền tảng quan trọng giúp công ty triển khai các hoạt động cốt lõi, đa dạng như cho vay ký quỹ hay bảo lãnh phát hành mà không bị giới hạn quá nhiều trong phạm vi quy mô vốn tự có.

Bên cạnh đó, LPS đã ký kết hợp tác chiến lược với SCEX, một trong số ít sàn giao dịch tài sản mã hóa hiện đang trong giai đoạn được Bộ Tài chính xem xét cấp phép thí điểm. Quan hệ hợp tác này hướng tới việc kết nối thị trường tài chính truyền thống với hạ tầng tài chính số đang hình thành tại Việt Nam, và có thể mở ra khả năng tư vấn vốn cho một số lĩnh vực như năng lượng, hạ tầng, công nghệ thông qua kênh tài sản số trong thời gian tới.

Với vai trò IR, điều quan trọng là giúp nhà đầu tư hiểu đúng bản chất của các mối liên kết này. Đây là lợi thế về khả năng tiếp cận nguồn lực, hạ tầng và các xu hướng mới của thị trường, chứ không nên hiểu là sự phụ thuộc vào đối tác duy nhất hay đánh đổi tính độc lập trong hoạt động kinh doanh. IR cần trình bày rõ ràng phạm vi và tính chất của từng mối quan hệ (cổ đông ngân hàng, đối tác chiến lược) thay vì gộp chung thành câu chuyện thương hiệu, để nhà đầu tư có thể tự đánh giá đúng mức độ ảnh hưởng thực tế của từng yếu tố đến kết quả kinh doanh.

Nhìn về tương lai, ông cho rằng áp lực nâng chuẩn của thị trường sẽ thay đổi vị thế của IR trong doanh nghiệp như thế nào? Doanh nghiệp nào sẽ thực sự tạo được khác biệt từ hoạt động này?

– Nhìn lại toàn bộ quá trình này, có thể thấy áp lực nâng chuẩn của thị trường đang buộc doanh nghiệp nhìn lại vai trò của IR trong bộ máy quản trị và quá trình ra quyết định. Điều này thể hiện từ việc hoạch định chiến lược vốn, lựa chọn thời điểm huy động vốn cho đến cách doanh nghiệp truyền tải câu chuyện tăng trưởng dài hạn ra thị trường.

Tuy nhiên, quá trình cần thời gian và nguồn lực để chuyển đổi, không phải doanh nghiệp nào cũng đã sẵn sàng tái định vị IR, và sự thay đổi này thường diễn ra rõ nét hơn ở nhóm doanh nghiệp có quy mô lớn, có kế hoạch tiếp cận vốn ngoại hoặc niêm yết chéo. Với phần lớn doanh nghiệp niêm yết còn lại, IR vẫn đang từng bước chuẩn hóa, chuyển dần từ tư duy tuân thủ sang tư duy chủ động.

Tôi tin rằng trong 2 – 3 năm tới, thị trường sẽ không còn kiên nhẫn chờ đợi sự phát triển IR đồng đều trong cộng đồng doanh nghiệp. Doanh nghiệp nào đặt IR ở tầm chiến lược sẽ được định giá khác so với doanh nghiệp vẫn xem đây là chức năng phụ trợ. Khoảng cách này, thay vì thu hẹp, có khả năng sẽ ngày càng nới rộng.

Trân trọng cảm ơn ông!

Huy Khải

FILI

– 10:00 09/09/2026