Đảng Dân chủ sắp kiểm soát Quốc hội Mỹ, chứng khoán châu Á lao dốc

Đảng Dân chủ sắp kiểm soát Quốc hội Mỹ, chứng khoán châu Á lao dốc

Hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ và cổ phiếu bán dẫn châu Á đồng loạt giảm khi nhà đầu tư đánh giá triển vọng của làn sóng bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI).

Thị trường chứng khoán châu Á lao dốc trong phiên ngày 04/11, khi đảng Dân chủ nhiều khả năng kiểm soát Quốc hội Mỹ. Diễn biến này làm dấy lên lo ngại rằng sự giám sát chặt chẽ hơn đối với làn sóng xây dựng trung tâm dữ liệu có thể làm chệch hướng đà tăng kéo dài của cổ phiếu công nghệ trong khu vực.

Tính tới lúc 13h16 ngày 04/11 (giờ Việt Nam), hợp đồng tương lai chỉ số S&P 500 giảm 1.1% trong phiên giao dịch ngoài giờ, trong khi sắc đỏ lan rộng khắp các thị trường châu Á. Chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản lao dốc 3.6%, xuống mức thấp nhất trong phiên trong vòng ba tháng. Chỉ số chứng khoán Đài Loan giảm 3%, cũng chạm đáy ba tháng, còn chỉ số KOSPI của Hàn Quốc mất 2.9%.

Trong những ngày gần đây, các thị trường dự đoán kết quả bầu cử nghiêng về khả năng phe Dân chủ giành chiến thắng tại Hạ viện, trong khi cuộc đua vào Thượng viện vẫn sít sao hơn. Tuy nhiên, khi kết quả kiểm phiếu sơ bộ dường như cho thấy phe Dân chủ giành chiến thắng áp đảo tại cả Hạ viện lẫn Thượng viện, nhà đầu tư có thêm cơ sở để đánh giá tác động của sự thay đổi quyền lực tại Washington đối với chính sách của Mỹ liên quan đến AI và những khoản đầu tư khổng lồ đang được rót vào các trung tâm dữ liệu.

Trong phần lớn thời gian của năm nay, nhiều thị trường chứng khoán lớn tại châu Á đã vượt trội so với Mỹ và châu Âu. Đà tăng này được hỗ trợ bởi mức định giá tương đối hấp dẫn, nhưng động lực chính vẫn đến từ nhu cầu bùng nổ đối với phần cứng AI.

Một chiến thắng áp đảo của phe Dân chủ giờ đây có nguy cơ làm gián đoạn đà tăng đó.

“Đợt bán tháo tại châu Á hôm nay xuất phát từ câu chuyện AI”, Alicia Garcia-Herrero, kinh tế trưởng phụ trách khu vực châu Á – Thái Bình Dương tại ngân hàng đầu tư Natixis, nhận định.

Bà Garcia-Herrero cho biết nhà đầu tư lo ngại sự giám sát chặt chẽ hơn từ phe Dân chủ có thể làm chậm dòng vốn đầu tư vào các trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, bà không cho rằng đảng này sẽ “giết chết con ngỗng đẻ trứng vàng”.

“Thị trường đang nhìn nhận tình hình như một mớ hỗn loạn”, bà Garcia-Herrero nói thêm. “Tôi không nghĩ ông Trump sẽ ngồi yên và nói rằng: ‘Tuyệt vời’. Đó không phải phong cách của ông ấy. Vì vậy, thị trường đang chuẩn bị cho những tin xấu liên quan đến phản ứng của ông Trump trước toàn bộ diễn biến này”.

Trong cuộc phỏng vấn với The New York Times, ông Trump cho biết ông “hoàn toàn sẵn sàng chấp nhận kết quả” và chuẩn bị hợp tác với phe Dân chủ.

Đợt bán tháo diễn ra đặc biệt mạnh ở nhóm doanh nghiệp bán dẫn – động lực chính thúc đẩy đà tăng của thị trường chứng khoán châu Á trong năm nay.

Cổ phiếu TSMC giảm 1.1%. Tại Hàn Quốc, hai nhà sản xuất chip nhớ lớn là SK Hynix và Samsung Electronics lần lượt mất 5.4% và 3.5%.

Ở Nhật Bản, cổ phiếu SoftBank Group, tập đoàn đầu tư lớn trong lĩnh vực công nghệ, lao dốc hơn 8%, trong khi Tokyo Electron, nhà sản xuất thiết bị sản xuất chip, giảm hơn 6%.

Một chiến thắng áp đảo của phe Dân chủ có thể hạn chế chương trình nghị sự trong nước của ông Trump, đồng thời “khiến chính sách đối ngoại nhận được nhiều sự chú ý hơn”, Deepali Bhargava, kinh tế trưởng phụ trách khu vực châu Á – Thái Bình Dương tại ING Bank, nhận định.

“Xét theo khía cạnh đó, nguy cơ căng thẳng với Iran leo thang và những diễn biến tiếp theo của giá dầu là rủi ro lớn. Điều này rõ ràng không phải tin tốt đối với châu Á”, bà Bhargava nói.

Các thị trường châu Á vốn đã phải đối mặt với biến động mạnh của giá dầu do chiến sự tại Trung Đông, cùng những lo ngại về hoạt động vay nợ của Chính phủ Mỹ – yếu tố từng đẩy lợi suất trái phiếu Kho bạc lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ vào tháng 9.

Triển vọng bế tắc chính trị tại Washington cũng gây sức ép lên đồng USD, khi nhà đầu tư kỳ vọng một chính phủ bị chia rẽ quyền lực sẽ hạn chế chi tiêu liên bang, qua đó giảm bớt áp lực tăng đối với lợi suất trái phiếu.

Chỉ số đo sức mạnh của đồng USD so với rổ tiền tệ chủ chốt giảm 0.5% trong phiên ngày thứ Tư, trong khi lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm gần như không thay đổi.

Bà Bhargava cho rằng một chiến thắng áp đảo của phe Dân chủ có thể tiếp tục gây sức ép lên đồng USD trong ngắn hạn. Tuy nhiên, xét trong dài hạn, diễn biến của đồng tiền này vẫn sẽ phụ thuộc chặt chẽ vào các quyết định lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Trong lịch sử, thị trường chứng khoán thường diễn biến tích cực khi Quốc hội Mỹ bị chia rẽ quyền lực, bởi tình trạng này được xem là cơ chế kiểm soát, hạn chế những thay đổi chính sách quá lớn. Tuy nhiên, khi chi phí vay nợ của Mỹ đã ở mức cao, quan niệm vốn được xem là thông lệ này có thể không còn đúng.

“Nguy cơ chính phủ đóng cửa, những màn giằng co về trần nợ công và tình trạng bế tắc ngân sách dưới một Quốc hội do phe Dân chủ kiểm soát sẽ lớn hơn”, các chiến lược gia thuộc bộ phận nghiên cứu của Amundi Investment Solutions viết trong báo cáo hồi tháng trước. “Trong các chu kỳ trước, bế tắc chính trị thường được thị trường đón nhận như một tín hiệu tích cực. Nhưng với mặt bằng lợi suất hiện nay, điều đó có thể không còn đúng”.

Một Quốc hội do phe Dân chủ kiểm soát có thể mở đường cho thêm nhiều cuộc điều tra nhằm vào ông Trump, thậm chí là khả năng luận tội, qua đó tạo thêm một tầng bất ổn chính trị.

Đối với nhà đầu tư châu Á, Trung Quốc là một biến số khó lường khác.

Phe Dân chủ có thể áp dụng lập trường cứng rắn hơn với Bắc Kinh, khiến những nỗ lực xây dựng quan hệ thân thiện với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình của ông Trump trở nên phức tạp. Bản thân cách tiếp cận của ông Trump cũng khó đoán định. Ông từng lúc tìm cách thúc đẩy quan hệ gần gũi hơn với Bắc Kinh, lúc lại công kích Trung Quốc vì thâm hụt thương mại của Mỹ và cáo buộc thao túng tiền tệ.

Kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ được công bố vào thời điểm cổ phiếu công nghệ đang đứng trước nhiều sức ép. Các báo cáo tài chính cho thấy chi tiêu vốn tăng tốc đã khiến cổ phiếu Meta và Amazon lao dốc mạnh trong tuần trước, phản ánh mối lo ngại ngày càng lớn về quy mô đầu tư quá cao vào AI.

Vương Đông

FILI

– 13:22 04/11/2026