Căng thẳng leo thang, Canada áp thuế trả đũa với 20 tỷ USD hàng hóa Mỹ

Căng thẳng leo thang, Canada áp thuế trả đũa với 20 tỷ USD hàng hóa Mỹ

Ngày 25/08, Canada công bố các biện pháp thuế quan trả đũa đối với Mỹ, áp mức thuế “tương ứng từng USD” với mức 50% mà Tổng thống Donald Trump áp đặt vào cuối tuần qua sau khi đàm phán thương mại giữa hai nước đổ vỡ.

Thủ tướng Canada Mark Carney

Các mức thuế mới của Ottawa áp lên hơn 700 mặt hàng Mỹ, với tổng giá trị khoảng 20 tỷ USD, tương đương quy mô gói thuế mới nhất của ông Trump đối với hàng hóa Canada như rượu vang, xi măng, gậy khúc côn cầu và nhiều sản phẩm khác.

Mức thuế trả đũa dao động từ 15% đến 50%, nhắm vào nhiều nhóm hàng Mỹ xuất khẩu sang Canada, gồm các sản phẩm sữa, hải sản, đồ gia dụng, gỗ, giấy và quần áo.

Đáng chú ý nhất là mức thuế 50% đối với thép và nhôm Mỹ, tăng gấp đôi so với hiện tại. Các mức thuế đối với kim loại và gỗ được lựa chọn nhằm đáp trả những mức thuế mà Mỹ đã áp trước đó lên thép, nhôm, gỗ xẻ và một số sản phẩm khác.

Các mức thuế mới sẽ có hiệu lực từ ngày 08/09. Canada cũng công bố thêm gói hỗ trợ trị giá 7.5 tỷ USD dành cho các doanh nghiệp và người lao động chịu ảnh hưởng từ thuế quan của Mỹ.

“Khi Mỹ đòi hỏi quá nhiều nhưng đưa ra quá ít, chúng tôi đã phải đưa ra lựa chọn. Chúng tôi chọn Canada”, Bộ trưởng Tài chính Canada François-Philippe Champagne nói tại cuộc họp báo sáng ngày 25/08.

Các mức thuế mới lẽ ra có thể được tránh nếu hai bên đạt được thỏa thuận thương mại trước khi chúng có hiệu lực vào ngày 23/08. Đầu tuần trước, Trump từng tuyên bố thỏa thuận gần như đã hoàn tất, nhưng Canada đình chỉ đàm phán vào tối ngày 22/08, cho rằng Mỹ đưa ra những yêu cầu vô lý và “thay đổi vào phút chót”. Chính quyền Trump cũng cáo buộc Ottawa phá vỡ đàm phán khi yêu cầu thay đổi thỏa thuận vào phút cuối.

Đàm phán đổ vỡ mở ra một chương mới căng thẳng trong cuộc chiến thương mại giữa hai đồng minh hàng đầu, làm gia tăng căng thẳng vốn đã leo thang do ông Trump liên tục sử dụng thuế quan và đưa ra những phát ngôn gay gắt nhằm vào Canada.

Các mức thuế trả đũa theo kiểu “ăn miếng trả miếng” cũng có thể làm trầm trọng thêm lo ngại về chi phí gia tăng trên diện rộng. Các doanh nghiệp cảnh báo thuế quan sẽ tạo ra sự bất định lớn và có thể khiến việc giao thương qua biên giới trở nên quá đắt đỏ đối với một số nhà xuất khẩu.

Trong bài phát biểu sau khi đàm phán thất bại, Thủ tướng Mark Carney thừa nhận quyết định áp thuế trả đũa “sẽ làm tăng chi phí và thu hẹp lựa chọn của người dân Canada”.

Ông Carney, người trở thành Thủ tướng Canada vào năm ngoái sau thời gian lãnh đạo Ngân hàng Trung ương Canada, muốn đa dạng hóa nền kinh tế nhằm giảm phụ thuộc vào Mỹ – quốc gia mà ông cho rằng đã “thay đổi” dưới thời Trump.

Thuế quan là một trong những trọng tâm chính sách của ông Trump trong nhiệm kỳ thứ hai, dù việc sử dụng công cụ này đã gặp một số trở ngại pháp lý đáng kể và vấp phải phản ứng mạnh từ nhiều quốc gia.

Ông Trump tiếp tục công kích Canada vào sáng ngày 25/08, gợi ý trên Truth Social rằng Mỹ sẽ ngừng hoạt động kinh doanh với Ontario, đồng thời nhiều lần đề cập khả năng đổi tên hồ Ontario thành “Lake America”.

Trong các bài đăng khác trên Truth Social, ông Trump cáo buộc Canada nhắm vào nông dân Mỹ và phàn nàn về thâm hụt thương mại của Mỹ với Canada dù phần lớn thâm hụt này xuất phát từ việc Mỹ nhập khẩu lượng lớn dầu thô từ Canada.

“Tôi làm việc với nhiều quốc gia, và Canada rõ ràng là đối tác khó làm việc và vô lý nhất”, Trump viết trong một bài đăng.

Bộ trưởng Thương mại Canada Dominic LeBlanc nói với CNBC trong chương trình “Squawk Box” sáng ngày 25/08 rằng Ottawa không muốn từ bỏ đàm phán thương mại với Mỹ.

“Ưu tiên của chúng tôi là đạt được một thỏa thuận mang lại lợi ích cho cả hai nước”, ông nói. “Chúng tôi vẫn tin rằng điều đó có thể đạt được. Nhưng trong lúc chờ đợi, chúng tôi sẽ không ngồi yên chờ điện thoại”.

Vương Đông

FILI

– 09:11 26/08/2026