[Longform] SpaceX và Tesla: So găng hai đế chế ngàn tỷ USD của Elon Musk

SpaceX và Tesla: So găng hai đế chế ngàn tỷ USD của Elon Musk

Ngày 20/10, Elon Musk cho biết việc sáp nhập hai công ty của ông là SpaceX và Tesla sẽ là “một ý tưởng hay”, đồng thời tiết lộ hai bên đã thành lập các ủy ban đặc biệt để thảo luận về khả năng hợp nhất.

Thương vụ sáp nhập SpaceX và Tesla sẽ tạo ra công ty đại chúng lớn thứ 5 tại Mỹ

Top 10 công ty đại chúng tại Mỹ xét theo vốn hóa thị trường

Nguồn: LSEG

Tesla là hãng sản xuất ô tô đã có chỗ đứng trên thị trường, đang tìm cách tái định hình hoạt động kinh doanh xoay quanh trí tuệ nhân tạo (AI) và robot. Công ty có hoạt động kinh doanh ổn định hơn, nhưng chi phí đang tăng và những khoản đầu tư lớn vào robotaxi cùng robot hình người cần chứng minh được khả năng sinh lời.

SpaceX tăng trưởng nhanh hơn và ghi nhận quý có lãi đầu tiên kể từ khi trở thành công ty đại chúng trong quý 3, nhờ động lực từ AI và Starlink. Tuy nhiên, công ty đang chi tiêu mạnh để duy trì đà tăng trưởng, khiến nhu cầu huy động vốn mới vẫn rất lớn.

Dưới đây là những chỉ số tài chính quan trọng của hai công ty do Elon Musk lãnh đạo.

Giá trị vốn hóa thị trường

Cổ phiếu Tesla tăng 3.4% trong phiên thứ Tư, chốt ở mức 386.47 USD/cổ phiếu. Qua đó, vốn hóa thị trường của công ty đạt khoảng 1.53 ngàn tỷ USD. Đà tăng diễn ra sau khi Musk nhận định việc sáp nhập SpaceX và Tesla là “một ý tưởng hay”.

SpaceX niêm yết vào tháng 6 với giá phát hành 135 USD/cổ phiếu, huy động 86 tỷ USD, trở thành đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) lớn nhất từ trước đến nay. Cổ phiếu SpaceX tăng 7.8% trong phiên thứ Tư, lên 159.31 USD, sau phát biểu về khả năng sáp nhập và thông tin công ty lần đầu có lãi kể từ khi lên sàn. Vốn hóa thị trường theo đó tăng lên khoảng 2.16 ngàn tỷ USD.

Tesla có diễn biến kém tích cực hơn kể từ khi SpaceX IPO

Biến động tỷ lệ phần trăm kể từ khi SpaceX lên sàn vào tháng 6/2026

Nguồn: LSEG

Doanh thu

Doanh thu của Tesla trong 9 tháng đầu năm 2026 tăng lên 78.67 tỷ USD, từ mức 69.93 tỷ USD cùng kỳ năm trước. Kết quả này được hỗ trợ bởi doanh số xe điện (EV) phục hồi trong bối cảnh giá xăng cao, cùng lượng thuê bao phần mềm Full Self-Driving (FSD) gia tăng.

Doanh thu của SpaceX trong 9 tháng đầu năm 2026 gần như tăng gấp đôi, lên 27.08 tỷ USD từ 13.7 tỷ USD, nhờ hoạt động kinh doanh Starlink và AI tiếp tục mở rộng.

Cỗ máy tăng trưởng doanh thu của SpaceX đến từ siêu trí tuệ

Tỷ trọng doanh thu trong quý 3/2026

Doanh số

Nhà đầu tư đang trả khoảng 12.50 USD cho mỗi USD doanh thu của Tesla dự kiến trong 12 tháng tới. Con số tương ứng của SpaceX là khoảng 14.50 USD.

Tesla vẫn dẫn đầu về doanh thu, trong khi SpaceX mở rộng quy mô

Doanh thu theo quý

Khả năng sinh lời và nợ

Tesla ghi nhận lợi nhuận 4.3 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026, nhờ doanh số xe điện phục hồi, lượng thuê bao phần mềm FSD có biên lợi nhuận cao tăng lên, cùng sự đóng góp từ hoạt động sạc xe điện và bảo hiểm.

Trong cùng kỳ, SpaceX lỗ 413 triệu USD do tiếp tục chi tiêu mạnh cho hạ tầng AI. Tuy nhiên, khoản lỗ đã thu hẹp so với 9 tháng đầu năm 2025 nhờ mảng trung tâm dữ liệu mới có biên lợi nhuận cao. Riêng quý 3, công ty chuyển sang có lãi 4.4 tỷ USD, lần đầu tiên kể từ khi trở thành công ty đại chúng.

SpaceX vẫn thua lỗ trong phần lớn năm 2026 và gánh khoản nợ lớn

Một số chỉ tiêu tài chính trong giai đoạn tháng 1-9/2026

Tính đến ngày 30/09, Tesla có khoản nợ 9.5 tỷ USD. Trong đó, khoảng 6 tỷ USD là khoản vay tại Trung Quốc nhằm tài trợ cho hoạt động thường ngày. Tesla cũng đã thu xếp các hạn mức tín dụng mới trị giá 30 tỷ USD, nhưng chưa sử dụng khoản tiền nào và cho biết không có kế hoạch sử dụng trong năm nay.

Nợ của SpaceX đạt 38.8 tỷ USD vào cuối tháng 9. Trong số này, 25 tỷ USD là trái phiếu cao cấp không có tài sản bảo đảm mà công ty phát hành hồi tháng 6, với thời gian đáo hạn từ năm 2031 đến năm 2056. Hôm Chủ nhật, Musk cho biết SpaceX đã hoàn tất khoản huy động vốn vay 40 tỷ USD để tài trợ cho các bộ xử lý đồ họa (GPU).

Chi tiêu vốn và dòng tiền tự do

Tesla hạ dự báo chi tiêu vốn năm 2026 xuống khoảng 20 tỷ USD, từ mức hơn 25 tỷ USD trước đó. Chi tiêu vốn trong 9 tháng đầu năm đạt 13.01 tỷ USD, trong đó riêng quý 3 là 4.7 tỷ USD, thấp hơn đáng kể so với kỳ vọng 7.5 tỷ USD của giới phân tích.

SpaceX đã chi 48.1 tỷ USD trong cùng giai đoạn, bao gồm 19.6 tỷ USD trong quý 3, chủ yếu cho năng lực tính toán AI, hạ tầng phát triển tàu Starship và sản xuất vệ tinh. Công ty dự kiến đẩy mạnh đầu tư hơn nữa, với chi tiêu vốn trong quý 4 ước tính từ 35 tỷ đến 40 tỷ USD.

Chi tiêu vốn của SpaceX tăng mạnh để phát triển AI và hạ tầng không gian

Tesla tạo ra lượng tiền mặt cao hơn chi tiêu 1.88 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026, nhờ chi tiêu vốn thấp hơn nhiều so với dự kiến.

Trong khi đó, SpaceX vẫn chi tiêu vượt xa số tiền thu về. Công ty đã tiêu hao 34.97 tỷ USD tiền mặt trong cùng kỳ 9 tháng. Giới phân tích dự báo dòng tiền tự do của SpaceX tiếp tục âm trong quý 4.

Theo các nhà phân tích, việc sáp nhập với Tesla có thể giảm bớt áp lực lên dòng tiền tự do của SpaceX, nhờ khả năng dùng chung dịch vụ và vay vốn kết hợp.

Tesla kết thúc tháng 9 với 45.4 tỷ USD tiền mặt và các khoản đầu tư, cao hơn khoảng 1.4 tỷ USD so với đầu năm 2026. Công ty cũng đã đầu tư 2 tỷ USD vào cổ phiếu SpaceX trong 9 tháng đầu năm, tạo ra mối liên kết tài chính giữa hai doanh nghiệp.

SpaceX kết thúc tháng 9 với 51.3 tỷ USD tiền mặt, sau khi đợt IPO hồi tháng 6 mang lại cho công ty 85.7 tỷ USD.

Điều gì sẽ xảy ra kế tiếp?

Dù chưa có thỏa thuận chính thức, một thương vụ sáp nhập Tesla-SpaceX sẽ vượt xa những thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A) lớn nhất trong thập kỷ qua nếu xét theo tổng vốn hóa thị trường của hai công ty.

Một thương vụ sáp nhập có quy mô khổng lồ đang được cân nhắc

Các thương vụ mua bán và sáp nhập lớn nhất trong thập kỷ qua

Định giá nhiều khả năng sẽ trở thành vấn đề gây tranh luận tiếp theo. Cổ đông Tesla sẽ phải hoán đổi cổ phần tại một công ty độc lập, nơi ông Elon Musk nắm khoảng 20% quyền biểu quyết, để nhận cổ phần của SpaceX, doanh nghiệp cũng do tỷ phú này kiểm soát. Theo các nhà phân tích, thương vụ sáp nhập có thể giúp ông Musk củng cố quyền kiểm soát đối với công ty hợp nhất.

Vũ Hạo

FILI

– 11:00 27/10/2026