Vận tải dầu qua kênh đào Suez vượt mức trước khủng hoảng Biển Đỏ

Vận tải dầu qua kênh đào Suez vượt mức trước khủng hoảng Biển Đỏ

Lưu lượng tàu chở dầu qua kênh đào Suez đã vượt mức bình quân trước khủng hoảng Biển Đỏ năm 2023. Tuy nhiên, đà phục hồi vẫn mong manh khi các tuyến hàng hải chiến lược tiếp tục đối mặt với xung đột và rủi ro an ninh.

Hoạt động vận tải qua kênh đào Suez của Ai Cập đang dần phục hồi, với số lượt tàu chở dầu tăng lên mức cao hơn bình quân trước khi khủng hoảng Biển Đỏ bùng phát vào năm 2023.

Tuy nhiên, theo chuyên trang kinh tế vùng Vịnh AGBI, đà phục hồi này vẫn chưa chắc chắn và phụ thuộc nhiều vào diễn biến xung đột trong khu vực.

Lưu lượng tàu tăng chủ yếu nhờ 2 yếu tố: Ả-rập Saudi chuyển hướng xuất khẩu dầu qua Biển Đỏ và hoạt động vận chuyển dầu Nga sang Ấn Độ. Cụ thể, dầu xuất khẩu từ cảng Yanbu được vận chuyển về phía Bắc qua kênh đào Suez. Ở chiều ngược lại, dầu Nga từ các cảng tại Biển Đen và Baltic cũng đi qua Suez để tới Ấn Độ, với hành trình ngắn hơn so với tuyến đường vòng qua miền Nam châu Phi.

Dù vậy, nếu xét theo tổng trọng tải, lưu lượng hiện tại vẫn thấp hơn khoảng 1/3 so với trước khủng hoảng. Điều này cho thấy đà phục hồi chưa đồng đều, đồng thời phản ánh mức độ phụ thuộc lớn của hoạt động hàng hải vào những thay đổi về tuyến vận tải do xung đột và các biện pháp trừng phạt.

Theo số liệu của chuyên trang hàng hải Lloyd’s List, kênh đào Suez ghi nhận 1,338 lượt tàu qua lại trong tháng 10/2026, tăng so với 1,228 lượt trong tháng 9/2026 và 998 lượt cùng kỳ năm 2025. Tổng trọng tải tàu đạt 126 triệu DWT, tăng 18% so với tháng trước và 63% so với cùng kỳ năm ngoái.

Đáng chú ý, trọng tải tàu chở dầu thô đạt 47 triệu DWT trong tháng 10/2026, cao hơn mức bình quân 44 triệu DWT/tháng trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 11/2023. Đây là thời điểm trước khi lực lượng Houthi tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền tại Biển Đỏ, khiến nhiều hãng vận tải phải chuyển hướng đi vòng qua miền Nam châu Phi.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng trọng tải phản ánh khả năng chuyên chở của tàu, không đồng nghĩa với lượng dầu thực tế được vận chuyển. Chỉ số này cũng bao gồm cả những tàu đang chạy không tải.

Bà Bridget Diakun, Giám đốc nghiên cứu và tình báo hàng hải của Lloyd’s List, cho biết lưu lượng qua Suez hiện ở mức cao nhất kể từ khi các cuộc tấn công tại Biển Đỏ bắt đầu. Đáng chú ý, sự phục hồi này có đóng góp lớn từ việc các tuyến vận tải container quay trở lại.

Trong khi đó, ông Richard Meade, Tổng biên tập Lloyd’s List, cho biết gần 40% lượt tàu chở dầu thô cỡ lớn đi qua kênh đào trong tháng 10 thuộc diện bị trừng phạt.

Tại eo biển Hormuz, rủi ro an ninh vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động vận tải. Theo Lloyd’s List Intelligence, số lượt tàu không có liên hệ với Iran đi qua eo biển này giảm còn 110 trong tuần từ ngày 19-25/10, so với 122 lượt của tuần trước đó và mức bình quân 115 lượt/tuần trong tháng 9/2026.

Ở cửa ngõ phía Nam Biển Đỏ, eo biển Bab al-Mandab, việc các tuyến vận tải container quay trở lại cũng là động lực chính thúc đẩy lưu lượng tàu. Tuy nhiên, Tổng Thư ký Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) Arsenio Domínguez cho biết các tàu có liên hệ với Ả-rập Saudi vẫn là mục tiêu bị tấn công trong khu vực. Diễn biến này có thể ảnh hưởng đến lưu lượng tàu qua lại trong thời gian tới.

Nhìn chung, hoạt động vận tải qua kênh đào Suez đang khởi sắc, nhưng đà phục hồi vẫn dễ bị tác động bởi xung đột, các biện pháp trừng phạt và rủi ro an ninh tại những tuyến hàng hải chiến lược.

Vương Đông

FILI

– 10:28 09/11/2026