Kinh tế Mỹ phát tín hiệu đáng ngại nhất kể từ khủng hoảng tài chính 2008

Kinh tế Mỹ phát tín hiệu đáng ngại nhất kể từ khủng hoảng tài chính 2008

Khả năng thanh toán nợ đúng hạn của các hộ gia đình Mỹ đã suy yếu trong ba năm qua, xuống mức chưa từng thấy kể từ giai đoạn hậu khủng hoảng tài chính toàn cầu, theo báo cáo được Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) công bố trong ngày 09/10.

Trong Khảo sát Tài chính Người tiêu dùng, các nhà nghiên cứu của Fed nhận thấy chênh lệch tài sản giữa các nhóm dân cư đã thu hẹp phần nào, nhưng khả năng đáp ứng các nghĩa vụ trả nợ lại suy giảm đáng kể.

“Các gia đình có khả năng chậm thanh toán các nghĩa vụ tài chính cao hơn bất kỳ thời điểm nào kể từ cuộc khảo sát năm 2010”, báo cáo nêu rõ. Đây là tài liệu mà Fed công bố ba năm một lần nhằm phản ánh tình hình tài chính của người dân Mỹ.

Năm 2010, nền kinh tế Mỹ vừa thoát khỏi cuộc suy thoái được gọi là Đại suy thoái, kéo dài từ tháng 12/2007 đến tháng 6/2009. Sự sụp đổ của thị trường cho vay thế chấp dưới chuẩn đã gây hiệu ứng dây chuyền tại các tổ chức tài chính lớn ở Mỹ và trên toàn thế giới, đẩy tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ có thời điểm lên 10%.

Theo kết quả khảo sát mới, tỷ lệ hộ gia đình chậm thanh toán các khoản vay vào cuối năm 2025 tăng vọt từ khoảng 12% trong kỳ khảo sát trước lên gần 20%, tương đương mức tăng khoảng 67%. Tỷ lệ chậm thanh toán từ hai tháng trở lên cũng tăng mạnh, từ 5% năm 2022 lên hơn 8%.

Dù báo cáo bao quát giai đoạn đến hết năm 2025, những lo ngại về tình hình tài chính vẫn tiếp diễn. Một khảo sát của Fed chi nhánh New York công bố đầu tuần này cho thấy các hộ gia đình đánh giá tình hình tài chính của mình đã xấu đi so với một năm trước và có khả năng tiếp tục suy yếu trong năm tới.

Báo cáo của Fed hôm thứ Sáu cũng cho thấy tỷ lệ nghĩa vụ trả nợ trên thu nhập tăng mạnh. Tỷ lệ hộ gia đình phải dành hơn 40% thu nhập để thanh toán nợ tăng lên 8.6%, so với 6.5% năm 2022, mức cao nhất kể từ năm 2013.

Trong khi đó, tài sản ròng của nhóm có thu nhập cao tăng mạnh. Nhóm 20% hộ gia đình có thu nhập cao nhất ghi nhận tài sản ròng trung vị tăng 31%.

Báo cáo bao quát giai đoạn nền kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng, nhưng lạm phát duy trì ở mức chưa từng thấy kể từ đầu thập niên 1980.

Trong bối cảnh đó, Fed nhận thấy thu nhập trung vị thực tế của các hộ gia đình – tức mức thu nhập nằm chính giữa phân phối thu nhập – tăng 7%, trong khi thu nhập bình quân giảm 6%.

“Các gia đình ở nhóm dưới của phân phối thu nhập và tài sản ròng ghi nhận mức tăng khiêm tốn về thu nhập trung vị và bình quân, trong khi các gia đình ở nhóm trên chứng kiến mức giảm”, báo cáo nêu. “Những xu hướng này cho thấy bất bình đẳng thu nhập đã giảm nhẹ giữa hai kỳ khảo sát”.

Theo báo cáo, thu nhập tăng đặc biệt mạnh ở các hộ gia đình có người từ 75 tuổi trở lên, trong khi thu nhập của nhóm tuổi 35-44 giảm 25%. Fed cho rằng nguyên nhân của mức giảm này là thu nhập từ lãi vốn của nhóm trên đi xuống.

“Những trường hợp ngoại lệ so với xu hướng tăng thu nhập trung vị nói chung bao gồm các gia đình người da đen không thuộc nhóm gốc Tây Ban Nha, các gia đình người châu Á và các gia đình thuộc nhóm có thu nhập hoặc tài sản ròng cao nhất. Với các nhóm này, cả thu nhập trung vị và thu nhập bình quân đều giảm”, báo cáo cho biết.

Nhìn chung, tài sản ròng của các hộ gia đình vẫn tăng.

Sau khi điều chỉnh theo lạm phát, tài sản ròng bình quân tăng 7%, lên 1.24 triệu USD. Tuy nhiên, tài sản ròng trung vị chỉ tăng 2%, lên 215,900 USD, phản ánh mức tăng tập trung nhiều hơn ở nhóm giàu có. Fed lưu ý tốc độ tăng tài sản ròng chậm hơn đáng kể so với báo cáo trước, bao quát giai đoạn 2019-2022.

Chênh lệch tài chính giữa các nhóm trình độ học vấn cũng rất lớn. Những người có bằng đại học sở hữu thu nhập trung vị cao gấp 1.9 lần nhóm đã học đại học nhưng chưa tốt nghiệp, đồng thời có tài sản ròng trung vị gần gấp ba lần.

Các hộ gia đình thu nhập thấp “ghi nhận một số mức giảm” về tài sản, trong khi nhóm thu nhập cao tiếp tục tăng. Trong nhóm 25% hộ gia đình có thu nhập thấp nhất, tài sản ròng trung vị giảm 6%, còn tài sản ròng bình quân giảm 4%.

Vương Đông

FILI

– 09:28 10/10/2026