Hơn 600 tàu lọt tầm ngắm

Chính phủ Anh đã chính thức cho phép lực lượng vũ trang và cơ quan thực thi pháp luật tiến hành kiểm tra, thậm chí lên tàu các tàu chở dầu Nga trong vùng biển nước này, đánh dấu bước leo thang đáng kể trong nỗ lực đối phó với “hạm đội bóng tối”.

Thông báo từ Phủ Thủ tướng Anh (Downing Street) cho biết động thái mới sẽ giúp London có thêm công cụ mạnh tay hơn đối với các tàu bị nghi vận chuyển dầu Nga bằng cách sử dụng cờ giả, cấu trúc sở hữu mờ ám hoặc các phương thức che giấu hành trình. Trước đó, Hải quân Hoàng gia Anh chủ yếu tham gia hỗ trợ đồng minh, như việc theo dõi một tàu dầu bị trừng phạt tại Địa Trung Hải, sau đó con tàu này đã bị hải quân Pháp lên kiểm tra.

Theo quy định mới, các biện pháp can thiệp, bao gồm lên tàu và kiểm tra, sẽ áp dụng đối với những tàu nằm trong danh sách trừng phạt của Anh. Hiện có hơn 600 tàu bị EU, Anh và Mỹ đưa vào diện trừng phạt do nghi liên quan đến hoạt động vận chuyển dầu Nga ngoài luồng.

Thủ tướng Keir Starmer dự kiến sẽ mang vấn đề này tới hội nghị thượng đỉnh của Lực lượng Viễn chinh Hỗn hợp (Joint Expeditionary Force – JEF) tại Helsinki. Đây là liên minh do Anh dẫn dắt, gồm 10 quốc gia thành viên NATO, tập trung vào an ninh hàng hải, đặc biệt tại khu vực Bắc Âu và Baltic. Một số thành viên JEF như Phần Lan, Thụy Điển và Estonia gần đây đã triển khai các chiến dịch nhằm vào tàu nghi thuộc “hạm đội bóng tối”.

Phát biểu về quyết định mới, ông Starmer nhấn mạnh rằng việc siết chặt kiểm soát các tàu dầu Nga không chỉ nhằm bảo vệ chủ quyền Anh mà còn nhằm cắt nguồn tiền đang tài trợ cho chiến dịch quân sự của Moscow tại Ukraine. Theo ông, Nga đang hưởng lợi từ việc giá dầu tăng cao do bất ổn tại Trung Đông và London cần hành động để hạn chế dòng tiền này.

Tuy nhiên, động thái của Anh cũng làm dấy lên lo ngại về nguy cơ leo thang căng thẳng. Phía Nga đã cảnh báo rằng bất kỳ hành động trực tiếp nào nhằm vào tàu liên quan đến nước này có thể dẫn tới đối đầu.

Ông Nikolai Patrushev, người đứng đầu Hội đồng Hàng hải Nga, từng tuyên bố hải quân Nga cần sẵn sàng đối phó với cái mà ông gọi là “hành vi cướp biển của phương Tây”.

Trong nội bộ Anh, Bộ trưởng Quốc phòng John Healey trước đó cũng đã đề cập đến khả năng sử dụng “các phương án quân sự” đối với tàu bị trừng phạt, thậm chí đề xuất bán dầu bị thu giữ và chuyển nguồn tiền này hỗ trợ Ukraine.

Dữ liệu từ Lloyd’s List Intelligence cho thấy chỉ riêng trong tháng 1 đã có ít nhất 23 tàu thuộc “hạm đội bóng tối” xuất hiện tại eo biển Manche hoặc khu vực Baltic, nhiều tàu trong số đó có liên hệ với hoạt động xuất khẩu dầu sang Trung Quốc, Ấn Độ và Thổ Nhĩ Kỳ.

Theo quy trình mới, trước khi tiến hành kiểm tra hay bắt giữ, mỗi trường hợp sẽ được đánh giá kỹ lưỡng bởi các chuyên gia pháp lý, quân sự và thị trường năng lượng. Quyết định cuối cùng sẽ do các bộ trưởng đưa ra. Nếu bị xác định vi phạm, các tàu có thể bị tịch thu, đồng thời chủ sở hữu, đơn vị vận hành và thủy thủ đoàn có thể đối mặt với các thủ tục tố tụng hình sự theo luật trừng phạt của Anh.

Theo Guardian