Bí quyết mùa ĐHĐCĐ: Cách phân biệt kế hoạch khả thi và “bánh vẽ”

Bí quyết mùa ĐHĐCĐ: Cách phân biệt kế hoạch khả thi và “bánh vẽ”

Mùa ĐHĐCĐ không chỉ là lúc doanh nghiệp phác họa bức tranh của mình, mà còn là phép thử năng lực của nhà đầu tư. Thay vì dừng ở những con số trước mắt và lời hứa hẹn của chủ doanh nghiệp, nhà đầu tư cần tự mình đánh giá chất lượng và tính khả thi.

Những chỉ số không thể bỏ qua

Tại chương trình Vietstock LIVE ngày 27/03 về chủ đề “Đọc vị kế hoạch doanh nghiệp mùa ĐHĐCĐ”, ông Nguyễn Lê Ngọc Khoa – Giám đốc Đầu tư, Công ty TNHH Quản lý Quỹ KIM Việt Nam (KIMVN) đã chia sẻ nhiều bí quyết quan trọng giúp nhà đầu tư “soi” chiến lược, kế hoạch kinh doanh và định hướng của doanh nghiệp trong năm 2026.

Theo ông Khoa, với sự phát triển của công nghệ thông tin hiện nay, nhà đầu tư có thể tiếp cận thông tin rất nhanh. Tuy nhiên, nếu chỉ dựa vào các nguồn đó thì chưa đủ, bởi vẫn cần tự đọc và tìm hiểu kỹ doanh nghiệp mà mình dự định đầu tư.

Trước khi đến với tài liệu đại hội, nhà đầu tư cần xem các tài liệu đã công bố trước đó như BCTC kiểm toán, BCTN, thậm chí là báo cáo ESG nếu có, qua đó được cung cấp số liệu chi tiết để đánh giá doanh thu, lợi nhuận, công nợ, dòng tiền, tổng kết toàn bộ hoạt động trong năm của doanh nghiệp.

Còn trong tài liệu đại hội, cần đặc biệt chú ý báo cáo của HĐQT và Ban điều hành. Đây là nơi thể hiện định hướng kinh doanh, kế hoạch cho năm mới. Nhà đầu tư nên tập trung vào các chỉ tiêu như tăng trưởng doanh thu, lợi nhuận, biên lợi nhuận và kế hoạch phân phối lợi nhuận (cổ tức tiền mặt, cổ phiếu hoặc không chia).

Ngoài ra, cần xem xét các yếu tố hỗ trợ tăng trưởng như kế hoạch đầu tư, dự án mới, đơn hàng, hợp tác… Đồng thời, phải đối chiếu lại với chất lượng lợi nhuận, biên lợi nhuận và dòng tiền trong quá khứ để đánh giá tính bền vững.

Chuyên gia nhấn mạnh, dù thông tin hiện nay rất dễ tiếp cận, nhà đầu tư vẫn cần tự đọc và hiểu sâu. Bởi có những mục tiêu tăng trưởng khả thi, nhưng cũng tồn tại những bản kế hoạch chỉ mang tính “làm đẹp”.

Cách phân biệt đơn giản nhất là nhìn vào lịch sử thực hiện kế hoạch của doanh nghiệp trong hai đến ba năm gần nhất. Nếu doanh nghiệp thường xuyên hoàn thành hoặc vượt kế hoạch, độ tin cậy sẽ cao hơn. Ngược lại, nếu chỉ đạt khoảng 70-80%, dấu hỏi lớn nên được đặt ra.

Bên cạnh đó, cần xem các giả định nền tảng cho kế hoạch, đặc biệt là yếu tố vĩ mô như tăng trưởng kinh tế, giá dầu, rủi ro địa chính trị hay gián đoạn chuỗi cung ứng. Nếu các giả định quá lạc quan so với thực tế, kế hoạch đó sẽ kém khả thi.

Ảnh chụp màn hình sự kiện Vietstock LIVE ngày 27/03

Trả lời cho câu hỏi rằng những thông tin nào tại đại hội có thể tác động ngắn hạn đến giá cổ phiếu, theo chuyên gia KIMVN, chỉ những thông tin bất ngờ so với kỳ vọng mới đủ sức khiến thị trường phản ứng mạnh, chẳng hạn như điều chỉnh tăng cổ tức so với kế hoạch ban đầu, công bố sớm việc tạm ứng cổ tức, hé lộ kết quả kinh doanh quý gần nhất tích cực, hay thông tin về đơn hàng lớn, dự án mới, cổ đông chiến lược.

Dù vậy, các yếu tố này vẫn chủ yếu tác động trong ngắn hạn, còn về dài hạn thì giá cổ phiếu vẫn phụ thuộc vào việc doanh nghiệp có thực thi được kế hoạch hay không.

Với nhà đầu tư dài hạn, ông Khoa cho rằng nên quan tâm đến sự thay đổi trong mô hình kinh doanh hoặc định hướng chiến lược, ví dụ như việc chuyển sang lĩnh vực có biên lợi nhuận cao hơn, mở rộng thị trường tiêu thụ, sản phẩm trở nên cạnh tranh hơn hoặc có tính thay thế dài hạn.

Ngoài ra, yếu tố con người và quản trị cũng rất quan trọng, như thay đổi ban lãnh đạo, thu hút nhà đầu tư chiến lược hoặc cải tổ mô hình vận hành. Những thay đổi này có thể tạo ra bước ngoặt dài hạn.

Đến giai đoạn sau đại hội, nhà đầu tư cũng nên theo dõi quá trình doanh nghiệp thực hiện những gì đã cam kết. Một số chỉ báo quan trọng gồm tiến độ hoàn thành kế hoạch kinh doanh, trả cổ tức, tiến độ dự án, giao dịch của cổ đông nội bộ, hay rộng hơn là các yếu tố ngành và vĩ mô.

“Nhà đầu tư cần theo dõi liên tục để đánh giá năng lực thực thi của ban lãnh đạo, thay vì chỉ dừng lại ở kế hoạch được trình bày tại đại hội”, ông Khoa nhấn mạnh.

Đơn cử như ngành thu hút rất nhiều sự quan tâm như ngân hàng, những chỉ tiêu quan trọng gồm tăng trưởng tín dụng, NIM, chất lượng tài sản và nợ xấu. Sự ưu tiên nên dành cho các ngân hàng có khả năng tăng trưởng tín dụng tốt, nhưng đồng thời phải theo dõi sát diễn biến lãi suất và chất lượng tài sản.

Hay với ngành bất động sản, các yếu tố như dòng tiền, pháp lý và tiến độ dự án có ý nghĩa lớn trong bối cảnh chưa thật sự thuận lợi như hiện tại.

Tại các doanh nghiệp, nhà đầu tư nên theo dõi các mốc quan trọng của một dự án, từ khởi động (M&A, đấu thầu hoặc tự phát triển), giai đoạn bán hàng (có giấy phép xây dựng, giấy phép bán hàng, tỷ lệ hấp thụ), dòng tiền presale (thể hiện qua khoản người mua trả tiền trước), đến bàn giao dự án (thời điểm ghi nhận doanh thu và lợi nhuận). Những cột mốc này có tác động rất lớn đến kỳ vọng và giá cổ phiếu.

Đọc vị doanh nghiệp qua cổ tức và kế hoạch huy động vốn

Riêng với câu chuyện chia cổ tức, ông Khoa cho rằng cần nhìn vào tính nhất quán trong lịch sử chi trả cổ tức. Doanh nghiệp trả cổ tức cao và ổn định thường có dòng tiền tốt, mô hình kinh doanh đã trưởng thành và nhu cầu tái đầu tư không còn lớn.

Ngược lại, doanh nghiệp không chia cổ tức hoặc chia bằng cổ phiếu thường đang ưu tiên tái đầu tư. Ngoài ra, rất nhiều doanh nghiệp trình phương án huy động vốn thông qua phát hành thêm cổ phiếu, trái phiếu hoặc ESOP. Việc huy động là rất bình thường, vì thị trường chứng khoán vốn dĩ là kênh dẫn vốn cho doanh nghiệp, nhưng điểm cần lưu tâm là mục đích sử dụng vốn.

Với phát hành cổ phiếu, nếu để đầu tư dự án mới, mở rộng thị trường hoặc M&A là điểm tích cực. Nhưng nếu để trả nợ thì là tín hiệu cảnh báo, cho thấy áp lực dòng tiền.

Với trái phiếu, cần xem xét mức độ đòn bẩy tài chính sau phát hành. Nếu doanh nghiệp đã có nợ cao mà tiếp tục vay thêm thì rủi ro sẽ tăng, đặc biệt trong bối cảnh lãi suất biến động.

Với ESOP, về nguyên tắc là để gắn lợi ích nhân sự với cổ đông. Tuy nhiên, cần kiểm tra tỷ lệ phát hành, giá phát hành, thời gian hạn chế chuyển nhượng và đối tượng được phân bổ. Quan trọng nhất là sau ESOP, hiệu quả kinh doanh có cải thiện hay không.

Huy Khải

FILI

– 11:42 28/03/2026