Pháp chấn động vì bạo loạn

Pháp chấn động vì bạo loạn

Chính phủ Pháp chịu sức ép sau khi chật vật kiểm soát các vụ tấn công cửa hàng và trụ sở công quyền.

Tòa thị chính lịch sử tại Limoges bị những người biểu tình đeo mặt nạ phá hủy phần lớn. © Elise Cabane / Hans Lucas/Reuters

Nước Pháp vẫn chưa hết bàng hoàng vào ngày 18/10 sau một đêm bạo loạn, khi các cuộc biểu tình ôn hòa bị lấn át bởi làn sóng bạo lực và cướp phá các cửa hàng, công trình đô thị tại những thành phố lớn. Giới chức mô tả quy mô bạo lực lần này là “chưa từng có”.

Bộ Nội vụ Pháp cho biết gần 2,400 người đã bị bắt trên toàn quốc tính đến ngày 18/10, trong đó ít nhất 855 người tại Paris. Một quan chức cảnh sát cho biết đây là số vụ bắt giữ kỷ lục trong một ngày tại thủ đô. Gần 1,000 cảnh sát và lính cứu hỏa bị thương.

Tối ngày 18/10 (giờ địa phương), Tổng thống Emmanuel Macron hiếm hoi xuất hiện trên truyền hình để kêu gọi dân chúng bình tĩnh, đồng thời tuyên bố những người tham gia cướp phá và bạo lực sẽ bị truy cứu. “Tối nay, tất cả chúng ta đều cảm thấy tức giận và xấu hổ”, ông Macron nói khi lên án tình trạng bạo loạn.

Ông cũng cho biết sẽ lắng nghe những lo ngại về chi phí sinh hoạt tăng cao mà người biểu tình và sinh viên nêu ra trong các cuộc tuần hành. Tổng thống nhận định lực lượng cảnh sát đã “kiên cường bám trụ và nỗ lực hết sức”, nhưng đồng thời yêu cầu Chính phủ làm rõ công tác chuẩn bị cho các cuộc biểu tình.

Các đối thủ chính trị chỉ trích các bộ trưởng vì không triển khai đủ lực lượng an ninh. Trong buổi chiều và đầu tối, tình hình vẫn căng thẳng tại quảng trường Place de la République, trung tâm các cuộc biểu tình ở Paris. Cảnh sát chật vật ngăn chặn những nhóm nhỏ cướp phá và phóng hỏa tại đây cũng như các khu vực khác của thủ đô. Những vụ việc rải rác cũng được ghi nhận tại nhiều thành phố khác.

Bạo lực bùng phát chỉ 6 tháng trước cuộc bầu cử kế nhiệm ông Macron, vốn được dự báo đầy bất định, càng gia tăng sức ép lên chính phủ. Chính quyền đang phải xử lý các cuộc biểu tình của học sinh, sinh viên về điều kiện tại các trường trung học, đồng thời tìm cách thông qua ngân sách năm tới trong bối cảnh thị trường trái phiếu lo ngại Pháp không đủ khả năng kiểm soát thâm hụt ngân sách.

Bạo loạn lan rộng, hàng loạt cửa hàng bị cướp phá

Cuộc khủng hoảng mới leo thang khi cảnh sát chật vật ngăn chặn các vụ tấn công doanh nghiệp và công trình công quyền, từ tòa thị chính đến đồn cảnh sát, tại nhiều thành phố như Marseille, Paris, Bordeaux và Lyon trong ngày 17/10.

Hàng ngàn người mặc đồ đen, đeo mặt nạ đã trà trộn và biến các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt đắt đỏ thành bạo loạn. Các cuộc tuần hành ban đầu diễn ra ôn hòa, thu hút học sinh, sinh viên và người dân trên khắp cả nước, với tổng số người tham gia ước tính khoảng 550,000.

Mức độ tàn phá chỉ lộ rõ vào sáng 18/10, khi các cuộc đụng độ lắng xuống. Tại một số khu vực trung tâm Paris, nhiều hiệu thuốc và siêu thị bị đập phá, hàng hóa vương vãi trong đống đổ nát. Mặt tiền các cửa hàng xa xỉ bị phá hoại, trong khi hàng trăm cửa hàng trên cả nước, từ cửa hàng trò chơi điện tử đến cửa hàng thuốc lá, bị cướp bóc.

Tại Limoges, những người bạo loạn phóng hỏa, thiêu rụi tòa thị chính lịch sử sau khi cảnh sát buộc phải rút lui vì cạn nguồn dự trữ hơi cay. Vào tối ngày 17/10, cảnh sát tại trung tâm Paris liên tục đụng độ với các nhóm người ném vật thể, đốt thùng rác và ô tô.

Mức độ tàn phá chỉ thực sự lộ rõ vào sáng ngày 18/10, sau khi các cuộc đụng độ lắng xuống. © Thibaud Moritz/AFP/dpa

“Chúng tôi chưa bao giờ chứng kiến làn sóng bạo lực như thế này. Điều đó hoàn toàn chưa từng có tiền lệ”, ông Étienne Guyot, Tỉnh trưởng đại diện Bộ Nội vụ tại vùng Rhône, nơi có thành phố Lyon, cho biết. Ông phụ trách nhiều vấn đề tại địa phương, trong đó có công tác bảo đảm an ninh.

Một văn phòng du lịch tại Lyon bị hỏa hoạn thiêu rụi. Ông Guyot cho biết những kẻ “cướp bóc và trộm cắp” đã “có hệ thống, có chủ đích lục soát nhiều cửa hàng”. “Điều đó chẳng liên quan gì đến việc người biểu tình bày tỏ những bất bình của họ”, ông nói thêm.

Ông Maurice Barate, Tỉnh trưởng khu vực quanh Limoges, cho biết những người bạo loạn hoạt động “cực kỳ có tổ chức”, trong trạng thái “phấn khích cao độ” và chủ đích gây ra thiệt hại trên diện rộng.

Thị trưởng Marseille, Paris cùng nhiều thành phố khác đã yêu cầu được gặp Thủ tướng Sébastien Lecornu để đánh giá mức độ thiệt hại.

Thị trưởng Marseille cho biết cảnh sát đã không được điều động đến bảo vệ các công trình theo yêu cầu. Một số quan chức địa phương khác cho rằng chính quyền đã triển khai không đủ xe phun nước và xe bọc thép để kiểm soát đám đông quá khích.

Bộ trưởng Nội vụ Laurent Nuñez bác bỏ cáo buộc cảnh sát không chuẩn bị đầy đủ cho các cuộc biểu tình. Chính phủ quy trách nhiệm cho các nhóm cực tả cực đoan, nhưng ông Nuñez thừa nhận trong ngày 17/10 rằng các vụ tấn công diễn ra rải rác ở nhiều khu vực khác nhau, như tại Paris, khiến việc kiểm soát trở nên khó khăn.

Vương Đông

FILI

– 09:35 19/10/2026