Fed bắt đầu tăng lãi suất, chuyên gia khuyên đừng vội bán tháo chứng khoán

Fed bắt đầu tăng lãi suất, chuyên gia khuyên đừng vội bán tháo chứng khoán

Trong ngày 17/09, chuyên gia Jim Cramer phân tích cách nhà đầu tư có thể ứng phó với một chu kỳ tăng lãi suất tiềm tàng của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), đồng thời cho rằng lịch sử có thể cung cấp một “kịch bản” hữu ích cho giai đoạn sắp tới.

Ngày 16/09, Fed nâng lãi suất điều hành thêm 25 điểm cơ bản lên khoảng 3.75%-4%, đánh dấu lần tăng lãi suất đầu tiên trong ba năm. Trong cuộc họp báo sau đó, Chủ tịch Fed Kevin Warsh nói rằng “lạm phát vẫn quá cao và kéo dài quá lâu”, đồng thời cho biết động thái tăng lãi suất sẽ giúp Fed đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% nhanh hơn.

Theo Cramer, mối quan tâm lớn nhất của nhà đầu tư hiện nay là động thái ngày 16/09 có thể đánh dấu sự khởi đầu của một chu kỳ thắt chặt tiền tệ rộng hơn, vốn thường gây sức ép lên thị trường chứng khoán trong ngắn hạn.

“Nếu lịch sử là kim chỉ nam, những đợt tăng lãi suất này có thể sẽ còn kéo dài một thời gian”, Cramer nói. “Nhưng hãy nhớ rằng, dù điều này thường là tin xấu đối với thị trường chứng khoán trong ngắn hạn, nhưng bất cứ điều gì giúp chúng ta kiểm soát lạm phát đều là tin tốt trong dài hạn”.

Dẫn một báo cáo của Jim Reid, Trưởng bộ phận nghiên cứu kinh tế vĩ mô tại Deutsche Bank, Cramer cho biết 14 chu kỳ tăng lãi suất trước đây kéo dài trung bình 22 tháng và trung vị là 15 tháng. Trong khi đó, suy thoái thường xuất hiện muộn hơn nhiều, trung bình 42 tháng kể từ lần tăng lãi suất đầu tiên, và trong một số trường hợp suy thoái thậm chí không xảy ra.

Điều đó có nghĩa nhà đầu tư không nhất thiết phải xem lần tăng lãi suất đầu tiên là tín hiệu để rút khỏi thị trường chứng khoán. Thay vào đó, theo Cramer, lịch sử cho thấy nhà đầu tư cần chọn lọc cổ phiếu kỹ càng hơn và chuẩn bị cho khả năng nhóm dẫn dắt thị trường thay đổi trong suốt chu kỳ.

Trong chu kỳ thắt chặt gần nhất, bắt đầu vào tháng 3/2022, các nhóm phòng thủ như tiện ích, hàng tiêu dùng thiết yếu và chăm sóc sức khỏe tương đối vững trong 6 tháng đầu, trong khi nhóm công nghệ nằm trong số những nhóm có diễn biến kém nhất.

Tuy nhiên, cục diện sau đó đảo chiều. Tính trên toàn bộ chu kỳ tăng lãi suất kéo dài đến tháng 7/2023, công nghệ chuyển từ một trong những nhóm kém nhất thành một trong những nhóm mạnh nhất khi nhóm “Magnificent Seven” (bao gồm 7 đại gia công nghệ hàng đầu) bắt đầu tăng tốc.

“Ngay cả khi bạn muốn tránh cổ phiếu công nghệ sau khi chu kỳ tăng lãi suất bắt đầu, cũng đừng quá bi quan với nhóm này trong thời gian dài, bởi công nghệ có xu hướng phục hồi”, Cramer nói.

Jim Cramer

Chu kỳ thắt chặt giai đoạn 2015-2018 cũng cho thấy một mô hình tương tự. Các nhóm tiện ích, hàng tiêu dùng thiết yếu và bất động sản ban đầu vượt trội sau lần tăng lãi suất đầu tiên vào tháng 12/2015, nhưng công nghệ cuối cùng lại là nhóm dẫn đầu trong toàn bộ chu kỳ, kéo dài đến tháng 12/2018.

Cramer nhấn mạnh rằng mỗi chu kỳ đều có những đặc điểm riêng. Lần này, giá dầu vượt 100 USD/thùng do chiến sự tại Trung Đông đang tạo thêm áp lực lên lạm phát. Nếu giá dầu giảm, áp lực này có thể dịu xuống và qua đó làm giảm nhu cầu Fed phải tiếp tục tăng lãi suất.

Mỗi cuộc họp Fed có thể trở thành một “sự kiện lớn đáng ngại”

Trong một phân tích khác, Cramer cho rằng nhà đầu tư không nên vội bán cổ phiếu chỉ vì một cuộc họp Fed sắp diễn ra. Ông gọi những sự kiện như vậy là “big bad event” – những sự kiện đã được lên lịch nhưng tạo ra đủ bất định để khiến nhà đầu tư bán cổ phiếu trước khi diễn ra, sau đó quay trở lại thị trường khi sự kiện kết thúc và triển vọng trở nên rõ ràng hơn.

“Điều này cực kỳ quan trọng, bởi tôi nghĩ nó giải thích phần lớn đợt bán tháo trước cuộc họp, cũng như đà tăng của thị trường hôm nay”, người dẫn chương trình “Mad Money” nói.

Theo Cramer, mô hình này từng khá phổ biến vài thập kỷ trước, khi những đợt đấu giá trái phiếu lớn hoặc các quyết định chính sách của Fed có thể gây sức ép lên thị trường trong nhiều ngày trước sự kiện. Khi sự kiện kết thúc, nhà đầu tư thường quay trở lại thị trường.

Lần này, diễn biến trước cuộc họp Fed cũng phần nào phản ánh mô hình đó. Chứng khoán Mỹ đã giảm 7 trong 8 phiên trước khi Fed đưa ra quyết định, trước khi phục hồi vào phiên tiếp theo.

Cramer cho rằng mô hình này có thể trở nên quan trọng hơn nếu Fed tiếp tục nâng lãi suất. Cuộc họp chính sách tiếp theo của Fed dự kiến diễn ra vào ngày 27-28/10.

“Từ bây giờ, mọi cuộc họp Fed sẽ được xem như một ‘sự kiện lớn đáng ngại’, nhưng điều đó không có nghĩa bạn nên tham gia vào bên bán”, Cramer nói. “Điều đó chỉ có nghĩa là bạn cần chuẩn bị cho bình thường mới này”.

Đối với phần lớn nhà đầu tư, Cramer cho rằng cách tiếp cận với các cuộc họp Fed không phải là cố gắng đoán chính xác thời điểm thị trường sẽ giảm để bán cổ phiếu trước đó. Thay vào đó, những người muốn giải ngân có thể xem các nhịp suy yếu sát thời điểm cuộc họp là cơ hội, nhưng vẫn cần chọn lọc kỹ cổ phiếu.

“Nếu muốn mua, hãy mua càng gần thời điểm cuộc họp càng tốt, rồi mua thêm ngay sau cuộc họp”, Cramer nói. “Theo cách đó, bạn có thể tham gia vào nhịp phục hồi sau sự kiện”.

Cramer cho rằng cổ phiếu công nghệ là một trong những nhóm nhà đầu tư có thể quay trở lại sau cuộc họp Fed. Ông tiếp tục đánh giá tích cực các công ty an ninh mạng, cũng như Intel và Micron. Quỹ Charitable Trust do CNBC Investing Club quản lý hiện nắm giữ cổ phiếu Intel và Micron.

Giá dầu là biến số khác biệt của chu kỳ lần này

Dù vậy, Cramer cảnh báo không nên máy móc áp dụng những gì từng xảy ra trong các chu kỳ trước. Bối cảnh hiện tại có một yếu tố đặc biệt: Giá năng lượng tăng mạnh đang trực tiếp làm phức tạp bài toán lạm phát của Fed.

Nếu giá dầu tiếp tục duy trì ở mức cao, áp lực chi phí có thể lan từ năng lượng sang hàng hóa và dịch vụ, khiến lạm phát khó hạ nhiệt hơn. Ngược lại, nếu giá dầu giảm, áp lực này có thể được giải tỏa và làm giảm nhu cầu tăng lãi suất thêm.

Với nhà đầu tư, thông điệp của Cramer vì vậy không phải là toàn bộ thị trường sẽ chịu sức ép trong suốt thời gian Fed tăng lãi suất. Lịch sử cho thấy vai trò dẫn dắt giữa các nhóm ngành có thể thay đổi đáng kể trong một chu kỳ, trong khi những đợt biến động quanh các cuộc họp Fed có thể tạo ra cả áp lực lẫn cơ hội.

“Nếu bạn mua cổ phiếu khi Fed đang thắt chặt, điều đó có nghĩa là bạn đang cố chống lại Fed, và đó thường là cách khiến bạn thua lỗ, trừ khi bạn chọn lọc rất kỹ những cổ phiếu mình sở hữu”, Cramer nói.

Vũ Hạo

FILI

– 09:35 18/09/2026