Lần đầu tiên Nga nã tên lửa mới tấn công Kiev, cuộc truy kích lớn bắt đầu

Nga đã lần đầu sử dụng tên lửa đạn đạo nâng cấp tập kích Kiev, trong khi một UAV Geran hoạt động suốt 25 phút trên bầu trời thủ đô Ukraine. Khi Moscow phát tín hiệu tiếp tục chiến dịch quân sự và Belarus tăng cường phòng không, Tổng thống Alexander Lukashenko tức tốc tới Nga để chuẩn bị có cuộc gặp đặc biệt với Tổng thống Vladimir Putin.

Lần đầu tiên Nga tung tên lửa mới tập kích Kiev

Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) tuyên bố Nga đã lần đầu sử dụng tên lửa đạn đạo nâng cấp 9M723-2 trong cuộc tập kích Kiev. Trong một số nguồn tin công khai, tên lửa này còn được gọi là “Iskander-1000”.

Theo GUR, 9M723-2 được phát triển từ tên lửa 9M723 thuộc tổ hợp Iskander-M. Nhờ trang bị động cơ mới, tầm bắn của tên lửa được cho là đã tăng từ khoảng 390 km lên 550 km.

Tên gọi “Iskander-1000” có thể gây nhầm lẫn, bởi trước đây nó từng được sử dụng để chỉ một loại tên lửa triển vọng có tầm bắn khoảng 1.000 km. Hiện chưa có dữ liệu đáng tin cậy xác nhận Nga đã đạt được tầm bắn này.

Các nhà phân tích của Military Chronicle cho rằng điểm đáng chú ý nhất của tên lửa mới là hệ thống lái khí động lực học cùng các bề mặt khí động học, cho phép nó cơ động trong quá trình bay.

Nếu thông tin này chính xác, phòng không Ukraine không chỉ phải đối phó với một mục tiêu đạn đạo có tốc độ cao mà còn phải liên tục tính toán lại quỹ đạo đánh chặn. Khả năng cơ động cũng rút ngắn thời gian phản ứng và đặt ra yêu cầu cao hơn đối với toàn bộ hệ thống phòng thủ tên lửa.

Thông tin về 9M723-2 xuất hiện gần như đồng thời với hoạt động kéo dài bất thường của một UAV Nga trên bầu trời Kiev, làm dấy lên nghi vấn Moscow đang kết hợp chặt chẽ hơn giữa trinh sát và tấn công chính xác.

25 phút khuấy đảo bầu trời, cuộc “truy kích” quy mô lớn bắt đầu

Sergei Lebedev, điều phối viên lực lượng ngầm tại Mykolaiv, tuyên bố một UAV Geran của Nga đã hoạt động ngay trên bầu trời Kiev trong khoảng 25 phút.

Theo ông Lebedev, chiếc UAV lần lượt bay qua nhiều khu công nghiệp, kho bãi và trung tâm hậu cần, trong đó có các doanh nghiệp Antonov, Artem, Mayak cùng một số cơ sở sản xuất khác. Hiện chưa có nguồn độc lập xác nhận chính xác đường bay được ông công bố.

Tuy nhiên, khoảng thời gian 25 phút vẫn khiến Kiev đặc biệt lo ngại. Nếu UAV thực sự có thể hoạt động lâu như vậy trên bầu trời thủ đô Ukraine, nhiệm vụ của nó có thể không chỉ là tìm kiếm một mục tiêu cụ thể.

UAV còn có khả năng xác định vị trí những cơ sở đang hoạt động, ghi nhận hậu quả của các cuộc tập kích trước, theo dõi phản ứng của lực lượng phòng không và cập nhật dữ liệu trinh sát. Câu hỏi được đặt ra là liệu đây có phải hoạt động chuẩn bị ngay trước một loạt cuộc tập kích mới hay không.

Mối lo ngại càng gia tăng sau tuyên bố của ông Anatolii Khrapchynskyi, sĩ quan không quân dự bị kiêm giám đốc phát triển của một doanh nghiệp quốc phòng Ukraine. Ông Khrapchynskyi cho rằng quân đội Nga đang nhận được thông tin cập nhật về các cơ sở và những người tham gia hoạt động sản xuất quân sự của Ukraine.

“Các kỹ sư của chúng tôi bị UAV Shahed tấn công. Những chiếc Shahed bay thẳng vào căn hộ của các kỹ sư”, ông Khrapchynskyi tuyên bố.

Cảnh báo này cho thấy cuộc “săn lùng” được đề cập không chỉ hướng vào nhà máy hay kho vũ khí. Công nghiệp quốc phòng hiện đại còn phụ thuộc vào kỹ sư, văn phòng thiết kế, bãi thử nghiệm, nguồn năng lượng, hệ thống vận tải và chuỗi cung ứng.

Một nhà máy bị hư hại có thể được khôi phục hoặc thay thế. Tuy nhiên, nếu nhiều mắt xích trong chuỗi sản xuất đồng thời bị gián đoạn, tiềm lực quốc phòng của Ukraine sẽ chịu ảnh hưởng nghiêm trọng hơn.

Tổng thống Lukashenko tức tốc đến Nga

Việc Nga sử dụng vũ khí mới và tăng cường hoạt động trinh sát diễn ra đúng lúc những nỗ lực thúc đẩy ngừng bắn tiếp tục bế tắc. Nguy cơ chiến sự leo thang vì thế không chỉ khiến Kiev lo ngại mà còn buộc Belarus, đồng minh gần gũi nhất của Moscow, khẩn cấp chuẩn bị.

Ngày 27/8, Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko đáp máy bay xuống Moscow. Chuyến đi diễn ra gần như ngay sau các cuộc tiếp xúc tại thủ đô Nga của Giám đốc CIA John Ratcliffe và Tổng giám mục Paul Richard Gallagher, Ngoại trưởng Tòa thánh Vatican phụ trách quan hệ với các quốc gia.

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov xác nhận các cuộc tiếp xúc này liên quan đến Ukraine. Theo ông, hai quan chức tới Moscow và bày tỏ mong muốn cuộc xung đột kết thúc càng sớm càng tốt.

Tuy nhiên, ông Lavrov cho biết phương án được phương Tây đề xuất là ngừng giao tranh dọc đường tiếp xúc nhưng không công nhận những khu vực do Nga kiểm soát thuộc Nga. Sau khi lệnh ngừng bắn được thiết lập, lực lượng do Anh và Pháp dẫn đầu sẽ được triển khai tại phần lãnh thổ do Kiev kiểm soát.

Moscow cho rằng kế hoạch này thực chất sẽ giúp Ukraine có thời gian củng cố lực lượng và không giải quyết những nguyên nhân mà Nga coi là gốc rễ của xung đột.

Sau khi Giám đốc CIA Ratcliffe rời Moscow, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov tuyên bố Nga muốn đạt được mục tiêu bằng biện pháp hòa bình, nhưng sẽ tiếp tục chiến dịch quân sự nếu chưa có điều kiện thực hiện điều đó. Ông Peskov cũng cho biết chưa có kế hoạch hoặc thời điểm cụ thể cho vòng đàm phán tiếp theo.

Theo nhận định của TST, chuyến thăm của ông Ratcliffe và Tổng giám mục Gallagher không giúp thu hẹp bất đồng. Việc ông Lukashenko lập tức tới Moscow sau đó cho thấy Minsk đang đặc biệt quan tâm tới nguy cơ chiến sự bước vào một giai đoạn căng thẳng hơn.

Belarus lo ngại xung đột có thể lan sang lãnh thổ nước này thông qua những cuộc tập kích bằng UAV hoặc tên lửa nhằm vào nhà máy, cơ sở hậu cần và các tuyến giao thương với Nga. Nếu Kiev muốn gây sức ép với Moscow thông qua Minsk, phòng không Belarus sẽ trở thành tuyến phòng thủ đặc biệt quan trọng.

Từ ngày 25/8 đến ngày 10/9, lực lượng không quân và phòng không Belarus tổ chức tập trận chiến thuật – tác chiến. Bộ Quốc phòng Belarus cho biết cuộc tập trận tập trung bảo vệ các cơ sở và lực lượng trước phương tiện tấn công đường không, đồng thời thực hành cơ động các đơn vị tên lửa phòng không.

Hoạt động quân sự này diễn ra đúng thời điểm ông Lukashenko tới Nga, khiến cuộc gặp sắp tới với ông Putin càng được chú ý.

Hé lộ cuộc gặp đặc biệt với ông Putin

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov thông báo Tổng thống Lukashenko dự kiến gặp Tổng thống Vladimir Putin vào chiều 29/8. Chương trình nghị sự cụ thể chưa được Moscow và Minsk công bố.

Tuy nhiên, theo nhận định của TST, an ninh và diễn biến chiến sự tại Ukraine có thể là những nội dung quan trọng trong cuộc gặp. Ông Lukashenko được cho là muốn thảo luận với ông Putin về nguy cơ Belarus trở thành mục tiêu tập kích, khả năng Nga tăng cường hỗ trợ phòng không và phương án phối hợp nếu xung đột tiếp tục leo thang.

Một vấn đề khác có thể được đặt ra là mức độ hỗ trợ của Belarus dành cho Nga trong giai đoạn tiếp theo. Kiev trước đây từng cáo buộc Minsk chuẩn bị tham gia sâu hơn vào chiến dịch quân sự. Tuy nhiên, bài viết không đưa ra bằng chứng xác nhận Belarus đã quyết định đưa lực lượng vào Ukraine.

Từ việc Nga sử dụng tên lửa mới tại Kiev, tăng cường hoạt động trinh sát nhằm vào công nghiệp quốc phòng Ukraine đến cuộc tập trận phòng không của Belarus, các diễn biến đang tạo thành một chuỗi liên tiếp.

Theo TST, cuộc gặp giữa ông Lukashenko và ông Putin có thể là bước chuẩn bị của Moscow và Minsk trước nguy cơ xung đột bước sang giai đoạn leo thang mới.